Dünya Sıhhat Örgütü bilgilerine nazaran, her yıl yaklaşık 20 milyon bireye kanser tanısı konuluyor ve 10 milyonun üzerinde insan kansere bağlı nedenlerle hayatını yitiriyor. Kanser, artık yalnızca ferdî bir sıhhat sorunu değil; tüm toplumları etkileyen global bir halk sıhhati sıkıntısı olarak tanımlanıyor. Lakin ilerleyen teknoloji ve tıp alandaki son gelişmeler kapsamında yapılan genetik testler ile yapılan yanlışsız planlamalar sayesinde kanser büyük oranda tedavi edilebiliyor. Memorial Sağlık Grubu Medstar Antalya Hastanesi Onkoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Mükremin Uysal, kanser tedavisinde yeni yol haritası genetik ve moleküler testler hakkında bilgi verdi.
Kanser görülme sıklığı dikkat çekiyor
Güncel bilgiler, kanser görülme sıklığının bilhassa hayat müddetinin uzaması, çevresel faktörler, sigara kullanımı, beslenme alışkanlıkları ve hareketsiz ömür şekli üzere nedenlerle giderek arttığını göstermektedir. Dünya genelinde ve ülkemizde en sık görülen kanser çeşitleri ortasında; göğüs kanseri, akciğer kanseri, kolorektal (kalın bağırsak, resktum) kanserler, prostat kanseri, mide kanseri yer almaktadır. Bu kanserlerin değerli bir kısmında, nizamlı tarama programları ve erken teşhis sayesinde tedavi başarısı besbelli halde artmakta, hastaların hayat mühleti ve hayat kalitesi olumlu istikamette etkilenmektedir.
Kanserde değişen yaklaşım: şahsileştirilmiş tedavi
Geçmişte kanser tedavileri daha çok standart protokollerle yürütülürken, günümüzde her hastanın kanserinin biyolojik ve genetik açıdan farklı özellikler gösterebildiği bilinmektedir. Bu anlayış, “herkese birebir tedavi” yaklaşımının yerini “kişiye özel tedavi” kavramına bırakmasını sağlamıştır . Biyopsi yahut cerrahi sonrası elde edilen tümör dokusunda yapılan moleküler ve genetik tahliller, hastalığın davranışı hakkında kıymetli bilgiler sunmakta ve tedavi planının daha gerçek halde belirlenmesine yardımcı olmaktadır. Kanserde genetik test; tanıyı doğrular, yol haritası çıkarır ve hedefe yönelik akıllı ilaçlar ve immünoterapiler gibi çağdaş tedavi seçeneklerinin, uygun hastalarda hakikat vakitte kullanılabilmesini sağlar.
Genetik testlerin hastaya sağladığı 4 avantaj
- Tedaviyi yönlendirme : Tümörde saptanan genetik değişiklikler, hangi tedavinin daha tesirli olabileceğini öngörmemizi sağlamaktadır. Böylelikle maksada yönelik tedaviler ve immünoterapiler, gerçek hastada ve hakikat vakitte kullanılabilmektedir.
- Gereksiz tedavilerden kaçınma : Genetik testler sayesinde etkisiz olacağı öngörülen tedavilerden kaçınılmakta, hastalar gereksiz yan tesirlerden korunmaktadır.
- Tedavi muvaffakiyetini artırma : Moleküler seviyede gerçek amaca yönelik tedaviler, tedaviye karşılık oranlarını artırmakta ve hastalığın denetim altına alınmasını kolaylaştırmaktadır.
- Kalıtsal kanser riskinin belirlenmesi : Uygun hastalarda yapılan birtakım genetik testler, ailesel kanser yatkınlığını ortaya koyabilir. Bu sayede yüksek risk taşıyan bireyler erken periyotta izlenmekte, esirgeyici tedbirler alınabilmekte ya da kanser çok erken evrede saptanabilmektedir.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
