Ramazan’a sayılı günler kaldı. Ramazan’ın kendine mahsus bir ömür sistemi olduğunu belirten İstanbul Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Kısmı Araştırma Vazifelisi Ömer Turan, sahuru ihmal etmeden, iftarda porsiyon denetimine dikkat ederek, kâfi su tüketimi ve nizamlı yürüyüşle Ramazan’ı hem sağlıklı hem de istikrarlı geçirmenin mümkün olduğunu söyledi.
İstanbul Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Kısmı Araştırma Vazifelisi Ömer Turan, yaklaşan Ramazan ayında yanlışsız ve istikrarlı beslenme usullerine ait tavsiyelerde bulundu.
Ramazan ayında hayat akışı değişiyor
Ramazan ayının Müslümanların günün muhakkak saatlerinde oruç tutarak ruhen ve bedenen arınmayı amaçladıkları manevi bir ibadet periyodu olduğunu belirten Ömer Turan, “Normalde beşerler gündüz yemek yer ve birden fazla toplumsal aktiviteyi gündüz gerçekleştirirken Ramazan boyunca, coğrafik ve sosyoekonomik kaidelere ve her ülkenin özel geleneklerine nazaran bu hayat akışı değişir. Hasebiyle oruç tutan bir birey Ramazan’ın başında ve sonunda bir ay içinde iki kere hayatın gidişatına ahenk sağlamaya çalışır. Bu açıdan Ramazan ayı, sağlıklı bir beslenme alışkanlığı kazanabilme açısından fırsata çevrilebilir. Güç bedeli yüksek lakin biyolojik kalitesi düşük besinlerin sıkça tüketildiği batı tipi beslenme örüntüsünden kaçınılarak vücudun gün boyunca gereksinim duyduğu sağlıklı besinlerin tercih edilmesiyle sıhhatin ve ömür kalitesinin uygunlaştırılması amaçlanabilir” diye konuştu.
Ramazan’da sağlıklı beslenme alışkanlıkları sürdürülmeli
Ramazan’da çeşitli nedenlerle metabolizmanın yavaşlayabileceğini kaydeden Ömer Turan, sağlıklı beslenme alışkanlıklarının sürdürülmesinin bu nedenle kıymetli olduğunu söyledi:
“Uzun müddetli açlık, sistemsiz uyku, iftarda çok yemek ve sahuru atlamak üzere yanlış uygulamalar hem metabolizmayı yavaşlatabilir hem de denetimsiz beden yük artışına neden olabilir. Öğün sayısı ve besinlerin termik tesirinin azalması, yetersiz protein ve su tüketimi, açlık-tokluk hormon istikrarının bozulması ve düşük fizikî aktivite seviyesi metabolizmanın yavaşlamasına neden olabilen öteki faktörlerdendir. Tüm bu nedenlerden ötürü Ramazan’da sağlıklı beslenme alışkanlıklarının sürdürülmesi büyük kıymet taşımaktadır.”
Sahura kalkmamak kas kaybı riskini artırır
Sahura kalkmayıp yatmadan evvel beslenmenin metabolizmanın yavaşlamasına neden olduğunu belirten Ömer Turan, “Ramazan’da beden yükü artışını önlemek maksadıyla sahura kalkmayıp yatmadan çabucak evvel beslenmek, metabolizma ve beden tartısı denetimi açısından birden fazla vakit beklenenin bilakis bir tesir gösterir. Gece geç saatlerde beslenmek, insülin salgısını artırır ve yüksek insülin fazla enerjiyi yağ olarak depolar. Ayrıyeten sahura kalkmamak, açlığın mühletini uzatır ve kas kaybı riskini artırır bu durum metabolizmanın yavaşlamasına neden olabilir” ikazında bulundu.
Sahur kesinlikle yapılmalı, protein kaynakları tüketilmeli
Araştırma Vazifelisi Ömer Turan, metabolizmanın yavaşlamasını önlemek ve kilo alımını önlemek için yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:
• Sahur kesinlikle yapılmalıdır. Sahurda biyolojik kalitesi yüksek yumurta, yoğurt, süt, tuzsuz peynir üzere protein kaynakları tercih edilmelidir.
• Posa içeriği yüksek tam tahıllı/tam buğday ekmek ve domates, salatalık üzere sebzeler proteinlerle birlikte alındığında tok meblağ.
İftar müddeti 20-30 dakikaya yayılabilir
• İftarda denetimsiz ve süratli yeme ataklarının önüne geçilebilmesi açısından öğüne su, çorba üzere sıvılarla başlanmalı ve porsiyon ölçülerine dikkat edilmelidir.
• İftar müddeti 20-30 dakikaya yayılabilir. Çiğneme gerektiren, posa, vitamin ve mineral açısında güçlü olan sebzeler/salatalar hem kan şekerinin istikrarlı yükselmesini sağlar hem de tokluk hissi duyulana kadar geçen müddette çok güç alımını önler.
• Gazlı içecek, hazır meyve suyu ve güç içeceği yerine su, ayran yahut şekersiz içecekler; şerbetli hamur tatlıları yerine posa, mineral ve vitamin içeriği varlıklı meyveler tercih edilmelidir.
İftar ve sahur ortasında 2,5 litre su tüketilmeli
• İftar ve sahur ortasında en az 2,5 litre su tüketimi istikrarlı bir biçimde yapılmalıdır.
• Çay ve kahve tüketimi iftardan en az 1 saat sonra yapılmalı ve çok ölçüden kaçınılmalıdır.
• Kızartma yerine ızgara, haşlama, fırın yahut buğulama üzere sağlıklı pişirme metotları tercih edilmelidir.
• Kâfi ve tertipli fizikî aktivite yapılmalıdır.
Oruç tutan biri için yanlışsız beslenme planı nasıl olmalıdır?
Ramazan’da sağlıklı ve istikrarlı bir beslenme planının uygulanabileceğini kaydeden Araştırma Vazifelisi Ömer Turan, bu planı da şöyle anlattı:
• İki ana öğün olan sahur ve iftar ile orta öğünden oluşan bir plan takip edilmelidir.
• Sahurda tipik bir Akdeniz kahvaltısı yapılabilir. Süt, yumurta, ceviz, tam tahıllı ekmek, domates, salata üzere besinler tüketilebilir. Susamaya ve ödeme neden olabilecek bal, pekmez, reçel üzere şekerli besinler ile turşu, tuzlu peynirler ve öbür salamura besinler ile sucuk, sosis, salam üzere işlenmiş et eserlerinden uzak durulmalıdır.
• Tüm öğünlerde kaliteli protein kaynakları bulunmalıdır. İftarda et, tavuk, balık, yumurta, kurubaklagiller üzere protein kaynakları sağlıklı pişirme sistemleriyle sunulmalıdır.
• Tüm yiyecekleri iftarda üst üste tüketmek yerine orta öğünlerle güç ve besin öğesi eksiklikleri giderilebilir. Orta öğünlerde yağlı ve şekerli besinler yerine meyve, az yağlı süt, kefir, yoğurt ve sert kabuklu yemişler üzere sağlıklı seçenekler tercih edilebilir.
Bilinçli tercihlerle metabolik sıhhatinizi koruyun
Araştırma Vazifelisi Ömer Turan, kelamlarını şöyle tamamladı: “Sahuru ihmal etmeden, iftarda porsiyon denetimine dikkat ederek, kâfi su tüketimi ve nizamlı yürüyüşle Ramazan’ı hem sağlıklı hem de istikrarlı geçirmek mümkündür. Şuurlu tercihlerle hem metabolik sıhhatimizi koruyabilir hem de Ramazan’ı vücudumuz için de rahmete dönüştürebiliriz”.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
