İzmir Büyükşehir Belediyesi, zelzele başta olmak üzere tüm afetlere karşı kenti daha inançlı ve hazırlıklı hale getirmek için kapsamlı bir seferberlik yürütüyor. Yapı envanterinden mikrobölgeleme çalışmalarına, eğitimlerden afet lojistiğine kadar birçok alanda kritik adımlar atılıyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, afet idaresini sırf kriz anlarına değil, risklerin azaltıldığı, ömür kalitesinin yükseltildiği ve tabiatla uyumlu bir kent modeli üzerine kuruyor. Fay ve taban araştırmalarında kıymetli yol kat eden, 94 bini aşkın yapının envanterini çıkartan Büyükşehir Belediyesi, Yeni Zelzele Master Planı hazırlıklarını sürdürüyor. Muhtemel afetlerde vatandaşların inançlı formda bir ortaya gelebileceği 2 bin 451 süreksiz toplanma alanı ve 71 süreksiz barınma alanları kentin dijital haritalarına işlendi. Büyükşehir; zelzele, sel, yangın, tsunami ve heyelan üzere çoklu afet risklerini bilimsel bilgiler ışığında azaltmayı amaçlıyor.
94 bini aşkın yapının envanteri çıkarıldı
Kent genelinde yapı güvenliğini artırmaya yönelik yürütülen yapı stoku envanteri çalışmaları kapsamında Bayraklı ve Bornova ilçelerinde toplam 94 bin 733 yapının incelemesi tamamlandı. Öncelikli müdahale gerektiren yapılar belirlenerek ilgili ilçe belediyeleriyle paylaşıldı. Karşıyaka ilçesinde ise 27 mahallede yürütülen çalışmalarda şu ana kadar 21 bin yapının saha incelemesi tamamlandı. İzmir Büyükşehir Belediyesi, kent merkezindeki 11 ilçe başta olmak üzere tüm İzmir genelinde yapı stoku çalışmalarını tamamlamayı hedefliyor.
Riskler bilimsel bilgilerle azaltılıyor
İzmir’de yapı güvenliğini ve kentsel dayanıklılığı artırmak emeliyle mikrobölgeleme, jeolojik-jeoteknik etüt ve yapı stoku çalışmaları aralıksız devam ediyor. Karşıyaka ilçesinde yaklaşık 2 bin hektarlık alanda başlatılan sismik mikrobölgeleme çalışmalarında sondaj çalışmalarının büyük kısmı tamamlandı, tahliller devam ediyor. Konak ve Bayraklı ilçelerinde ise 4 bin 650 hektarlık alanda yapılması planlanan yeni mikrobölgeleme çalışmalarına ait teknik hazırlıklar sürüyor. Bornova’da laboratuvar ve saha çalışmalarının tamamlandığı bildirildi.
Bu çalışmalarla taban özellikleri mahalle mahalle ortaya çıkarılacak.
Deprem ve tsunami tehlikesine karşı milletlerarası iş birliği
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi ve İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü iş birliğiyle yürütülen “İzmir Depremsellik ve Tsunami Araştırması” kapsamında kentin kıyı kısımları için tsunami risk haritaları oluşturdu. Yaklaşık 30 bin farklı senaryonun değerlendirildiği çalışmalar sonucunda, 600 kilometrelik kıyı şeridi boyunca “Olasılıksal Tsunami Baskın Haritaları” hazırlandı. Bu çalışmalar doğrultusunda Seferihisar ilçesinin, UNESCO takviyeli CosastWAVE Projesi kapsamında dünya çapında sertifikalandırılması için müracaat yapıldı. Proje kapsamında tsunami tahliye haritalarının oluşturulması, tabelaların yerleştirilmesi, eğitim ve tatbikatların gerçekleştirilmesi planlanıyor. Gaye, İzmir’in tüm kıyı ilçelerini tsunamiye hazır hale getirmek.
İzmir ve etrafındaki faylar ele alınıyor
Öte yandan İzmir ve yakın etrafındaki etkin fay sınırları, paleosismoloji çalışmalarıyla bütüncül biçimde ele alınıyor. Açılan hendekler sayesinde fayların geçmişte kaç sarsıntı ürettiği, tekrar aralıkları ve muhtemel sarsıntı büyüklükleri belirleniyor. Çalışmalar yüzde 80 oranında tamamlandı.
Aktif faylar ve karada yapılan paleosismoloji çalışmalarıyla fay çizgilerinin son 10 bin yıl içerisinde kaç zelzele ürettiği, sarsıntı üretme vakit aralığının kaç yılda bir olduğu ve azami kaç büyüklüğünde zelzele üretebileceğinin belirlenmesi amaçlanıyor. 25 adet etkin fay çizgisi üzerinde 2 metre genişliğinde, 4 metre derinliğinde yer yer 40 metre uzunluğunda 111 adet hendek lokasyonunda planlanan hendeklerden 90’ı (il sonları içerisinde 64 adet, vilayet dışında 26 adet) tamamlandı.
Yeni Sarsıntı Master Planı çalışmaları başladı
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kentin afetlere karşı dirençliliğini artırmak gayesiyle yeni bir Zelzele Master Planı hazırlığına başladı. 2025–2029 Stratejik Planı kapsamında “Çoklu Krizlere Dirençli Kent Belediyeciliği” amacıyla yürütülen çalışmalar, bilimsel bilgilerle desteklenen bütüncül bir yol haritası oluşturmayı amaçlıyor. Zelzele Master Planı kapsamında jeolojik ve jeoteknik yapı, üstyapı ve altyapı riskleri, kent planlama, türel ve mali süreçler ile eğitim ve toplumsal faaliyetler olmak üzere 8 ana başlıkta çalışma yürütülecek. 2026 yılında tamamlanması hedeflenen plan; sarsıntı öncesi alınması gereken tüm yapısal, idari ve toplumsal tedbirleri tek bir çatı altında toplayacak.
Afet eğitimleri ile toplum hazırlanıyor
Afetlere karşı şuurlu toplum maksadıyla eğitimler de sürat kesmiyor. 2025 yılında 1.435 şahsa afet farkındalık ve birinci yardım eğitimi verildi. 2026’da yüzlerce öğrenciye uygulamalı afet şuuru eğitimi düzenlendi. Engelli bireylere özel afet eğitimleri gerçekleştirildi.
Dev tatbikatatlar yapıldı
Belediye çalışanının afetlere hazırlığı için kapsamlı tatbikatlar gerçekleştirildi.
3.782 işçi afet ve acil durum tatbikatlarına katıldı. Tahliye, arama kurtarma ve birinci yardım uygulamaları alanda test edildi.
AKOM 7/24 görevde
AKOM uyumunda kurulan lojistik altyapı ile afet müdahale kapasitesi güçlendiriliyor. Taşınabilir ekipmanlar, jeneratörler, idare çadırları ve hayat konteynerleriyle muhtemel afetlere süratli müdahale sistemi kuruluyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
