İzmir Büyükşehir Belediyesi, kuvvetli şartlarda var olma gayreti veren çiftçiyi dirençli hale getirmek için, ülke genelinde süratle yayılarak milyonlarca dolarlık ziyana neden olan kahverengi kokarca böceğine karşı çaba başlattı. Eserlere ziyan veren istilacı çeşide karşı, üreticiler bilinçlendirilerek feromon tuzağı dağıtımına başlandı. 1000 adet tuzakla başlayan dağıtım İzmir geneline yayılacak. Böylelikle hem çiftçinin emeği hem de kentin besin güvenliği korunacak.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Türkiye genelinde son devirde süratle yayılmaya başlayan, değerli ihracat kalemleri ortasındaki eserlere ziyan veren kahverengi kokarca böceğine karşı harekete geçti. İzmir Büyükşehir Belediyesi Ziraî Hizmetler Dairesi Başkanlığı, çiftçilerin ekonomik kayıp yaşamaması ve İzmir’in ihracat hissesinde düşüş yaşanmaması için kent genelinde zararlıya karşı çaba ve bilinçlendirme çalışmasına başladı. İzmir’in üretimde önder olduğu satsuma mandalina, mısır, kiraz ve domates başta olmak üzere fındık, elma, armut, turunçgiller, ceviz, biber, patlıcan üzere çok sayıda meyve ve sebzede hasar bırakarak ekonomik kayba neden olan kahverengi kokarca böceğiyle gayret kapsamında çiftçiye feromon tuzağı dağıtıldı.
Zararlının yayılımı denetim altına alınacak
Çalışma Bakırçay Havzası’nda Bergama’dan başladı. Ziraî Hizmetler Dairesi Başkanlığı’nın ziraat mühendisleri, çiftçiyle bir ortaya gelerek kahverengi kokarca böceğinin zararlarına karşı üreticiyi bilgilendirdi. Birinci etapta 1000 adet feromon tuzağı dağıtıldı. Dağıtımı yapılan tuzaklar aracılığıyla zararlının ağır görüldüğü alanlarda popülasyonunun takibi sağlanarak, çabanın vaktinde ve faal biçimde yürütülmesi sağlanacak. Böylece zararlının yayılımı denetim altına alınarak erken müdahale sağlanmış olacak.
Ekolojik, sürdürülebilir mücadele
Sahada tuzakların heyetimi hakkında çiftçiyi bilgilendiren Ziraî Hizmetler Dairesi Başkanlığı’nda vazifeli ziraat mühendisi Barış Pasin, “Ülkemizde son yıllarda yayılan kahverengi kokarca zararlısıyla ilgili bir uğraş çalışması içerisindeyiz. Bu çabayı daha efektif, daha denetimli sağlayabilmek için feromon tuzağı dağıtıyoruz. Bu projenin asıl gayesi, tuzakla canlının popülasyonunu ölçmek ve popülasyonun tespit edilmesi halinde üremesini engelleyebilmek için gayret istikametine geçmek. Üreticilerimizi de bu hususta bilinçlendirebilmek istiyoruz. Ekolojik, sürdürülebilir bir çaba usulü ile vatandaşlarımızla daha pak, daha hassas bir üretim alanı oluşturabilmek” diye konuştu.
“Öncülüğünü yapmış olacağız”
Tuzak dayanağından faydalanan Bergamalı üretici Erol Akkul ise “İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin hizmetine şimdiden teşekkür ediyoruz. Kahverengi kokarca böceğini inşallah burada görmeyiz. Görürsek de uğraşın öncülüğünü yapmış olacağız. Yayılmasını engellenmek için öncelik bu tuzakların kurulumunu yapıyoruz” dedi.
Bir dönemde 3 bin yumurta bırakan istilacı tür
Kahverengi kokarca böceği, ziraî üretimde değerli ölçüde kayıplara neden olan tahripkâr ve istilacı bir ziyanlı olarak tanımlanıyor. Çoklukla yaprakların altına, meyve kabuklarına ya da genç sürgünlere yumurta bırakan zararlılar, bir yaprağın üzerine tek seferde 28 yeşil yumurta, bir dönemde ise 3 bin yumurta yumurtlayabiliyor. Meyvelerin kökünü 20 günde kurutabilen kahverengi kokarca, günde 30 kilometre uçabiliyor. Bitkileri emmek için hortumunu kullanan ziyanlı beslendiği meyvelerin dış yüzeyinde nekroz alanları yahut çukurlu bölgeler oluşabileceği üzere, yapraklarda benekler ortaya çıkabiliyor. Tohum kaybı ve bitki patojenlerinin bulaşmasına da sebep olabilen tıp, hem ekonomik hem de ekolojik açıdan önemli kayıplara yol açıyor.
İhracatta milyonlarca dolarlık ziyana neden oluyor
Zararlı, mahsulde lekelenme, buruşma ve çökmelere neden oluyor. Bu durum hem hasat edilebilir eser ölçüsünü hem de kaliteyi düşürüyor. Hasat edilen eserlerde tespit edilmesi halinde ise bilhassa Avrupa ihracatında kabul sıkıntılarına yol açabiliyor.
Türkiye’de Karadeniz Bölgesi’nde süratle yayılmaya başlayan kahverengi kokarca böceği, geçtiğimiz yıllarda sadece fındık üretiminde 500 milyon dolara varan ziyana neden oldu. Türkiye’nin yanı sıra Gürcistan’da da fındık hasadının yaklaşık üçte birini tahrip eden bu tipe karşı İzmir’de uğraş erken devirde başlatılmış oldu.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
