Yıllardır en ölümcül kanser tiplerinden biri olarak kabul edilen pankreas kanseri için bilim dünyasından umut veren haberler geliyor. Pankreas hastalıkları alanındaki en itibarlı bilimsel platformlardan biri olan Avrupa Pankreas Derneği (EPC) ile Uluslararası Pankreatoloji Derneği’nin (IAP) ortak düzenlediği 58. EPC/IAP Ortak Kongresi, bu yıl birinci kere Türkiye’de, İstanbul’da gerçekleştirildi. Acıbadem Üniversitesi’nin ev sahipliğinde, Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve Avrupa Pankreas Derneği Başkanı Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan’ın başkanlığında düzenlenen kongre; 46 ülkeden 1.200’ü aşkın cerrahı, onkoloğu, gastroenteroloğu, patoloğu ve temel bilim araştırmacısını tıpkı çatı altında buluşturdu. Dünyanın pankreas alanındaki en saygın bilim insanlarının katıldığı kongrede, pankreas kanseri ve pankreas hastalıklarına ait en şimdiki bilimsel gelişmeler tüm yönleriyle ele alınırken, bilhassa ABD’de düzenlenen Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO) Kongresi’nde açıklanan ve dünya tıp topluluğunda büyük yankı uyandıran son araştırma sonuçları da İstanbul’da birinci kere bu kapsamda detaylarıyla değerlendirildi. Gayeye yönelik ilaçlardan yapay zekâ dayanaklı erken tanıya, şahsa özel kanser aşılarından gelişmiş cerrahi tekniklere kadar pankreas hastalıklarının geleceğini şekillendirecek yenilikler, Türkiye’de birinci defa bu denli geniş iştirakli milletlerarası bir bilimsel platformda masaya yatırıldı.
Kongrede en çok ilgi gören başlıklardan biri ise Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO) Kongresi’nde açıklanan gayeye yönelik tedavi araştırmasının sonuçları oldu. Uzmanların şimdiye kadar pankreas kanseri alanındaki en kıymetli gelişmelerden biri olarak değerlendirdiği araştırmada, KRAS genini hedefleyen yeni jenerasyon akıllı ilacın standart tedaviye cevap vermeyen ileri evre pankreas kanseri hastalarında ömür müddetini yaklaşık iki katına çıkarması, bilim dünyasında büyük heyecan yarattı. 58. EPC/IAP Ortak Kongresi’nde bu çarpıcı gelişmenin klinik uygulamaya nasıl yansıyacağı, hangi hasta kümelerinin bu tedaviden yararlanabileceği ve gelecekte tedavi algoritmalarını nasıl değiştireceği tüm detaylarıyla tartışıldı. Uzmanlar, bu gelişmenin sadece yeni bir ilacın muvaffakiyetini değil, pankreas kanserine yaklaşımda esaslı bir değişimin ve yeni bir periyodun başlangıcını temsil ettiğini vurguladı…
Dünya genelinde her yıl yaklaşık 510 bin şahsa pankreas kanseri tanısı konuyor. Türkiye’de ise yılda yaklaşık 7-8 bin yeni hadise görülüyor. Hastalıkla ilgili en değerli sorun ise erken devirde belirti vermemesi. Bu sebeple hastaların büyük kısmı ileri evrede teşhis alıyor ve pankreas kanseri hâlâ kanser kaynaklı ölümlerin en kıymetli sebepleri arasında yer alıyor. Lakin kongrede paylaşılan yeni bilimsel çalışmalar, bu tablonun değişmeye başladığını gösteriyor. Kongre Başkanı Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan, pankreas kanseri araştırmalarında tarihi bir periyoda girildiğini söylüyor.
Pankreas Kanserini Tamamen İyileştirmeyi Hedefliyoruz
ASCO’da açıklanan yeni amaca yönelik ilacın sonuçlarının, ABD’nin akabinde birinci kere İstanbul’daki kongrede bilim dünyasıyla detaylı biçimde paylaşıldığını belirten Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan, bunun pankreas kanseri tedavisinde gerçek manada bir dönüm noktası olduğunu vurguluyor: “Pankreas kanserinde umut veren bir periyoda giriyoruz. ASCO’da açıklanan çalışma, son yılların en değerli bilimsel gelişmelerinden biri. Yeni KRAS inhibitörü, birinci tedavisi başarısız olan metastatik pankreas kanseri hastalarında ek kemoterapi gerektirmeden ömür mühletini yaklaşık iki katına çıkarıyor. Üstelik hastaların ağrıları azalıyor, hayat kaliteleri artıyor ve tedavi günde tek tabletle uygulanabiliyor. Bu sahiden son derece umut verici bir gelişme”…
Yeni ilacın bugün sadece metastatik hastalarda değerlendirildiğini lakin bunun sırf başlangıç olduğunu söz eden Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan, şimdi ilacın kemoterapiyle birlikte kullanımını, ameliyat öncesinde ve sonrasında uygulanmasını araştıran çalışmaların sürdüğünü belirtiyor. Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan, “Bugünkü maksadımız sırf ömür müddetini uzatmak değil. Asıl amacımız, gelecekte kimi hastaları büsbütün güzelleştirebilmek. Şayet bu çalışmalar beklediğimiz üzere sonuçlanırsa, pankreas kanserinin doğal seyrini değiştirebiliriz” değerlendirmesini yapıyor.
Pankreas Kanseri Gelecekte Kronik Bir Hastalığa Dönüşebilir
Pankreas kanserine bakış açısının son yıllarda değerli ölçüde değiştiğini söyleyen Prof. Dr. Güralp Onur Ceyhan, göğüs kanserinde yaşanan bilimsel dönüşümün benzerinin pankreas kanserinde de yaşanabileceğini düşünüyor: “20 yıl evvel göğüs kanseri de çok korkulan hastalıklardan biriydi. Bugün geldiğimiz nokta ortada. Bilim birebir süratle ilerlemeye devam ederse, önümüzdeki 10-20 yıl içinde pankreas kanseri de tedavi edilebilir, kimi hastalarda büsbütün iyileştirilebilir, birçok hastada ise uzun yıllar denetim altında tutulabilen kronik bir hastalığa dönüşebilir.”
Yeni Geliştirilen İlaç “Oyunu Değiştiriyor”
Almanya’daki Heidelberg Üniversitesi Hastanesi Gastroenteroloji, Hepatoloji, Enfeksiyon Hastalıkları ve Zehirlenmeler Bölümü Tıbbi Direktörü Prof. Dr. Patrick Michl, ASCO 2026’da açıklanan memleketler arası çalışmanın pankreas kanseri tedavisinde uzun yıllardır beklenen kırılma noktası olduğunu söylüyor. Yeni KRAS inhibitörünü pahalandıran Prof. Dr. Patrick Michl, “Bizim üniversitemizin de içinde bulunduğu bu yeni ilaç çalışması, standart kemoterapi sonrasında hastalığı ilerleyen metastatik pankreas kanseri hastalarında ömür müddetini yaklaşık iki katına çıkardı. Bu, pankreas kanseri araştırmaları açısından ihtilal niteliğinde bir gelişme” diyor.
Yeni tedavinin sadece ömür müddetini uzatmadığını, hastaların ömür kalitesini de artırdığını söyleyen Prof. Dr. Patrick Michl, ilacın kemoterapiye kıyasla farklı yan tesir profiline sahip olduğunu, bu yan tesirlerin idaresine yönelik çalışmaların da eş vakitli sürdüğünü tabir ediyor.
Sıradaki Hedef, Akıllı İlaçları İmmünoterapi Ve Kanser Aşılarıyla Birleştirmek
Pankreas kanseri tedavisinin geleceğinin tek bir ilaçtan değil, tedavi kombinasyonlarından geçtiğini vurgulayan Prof. Dr. Patrick Michl, bugün en yoğun çalışılan alanın KRAS inhibitörlerinin kemoterapi, immünoterapi ve başka amaca yönelik tedavilerle birlikte kullanılması olduğunu söylüyor: “Hastaların değerli kısmı bu ilaçlardan yarar görüyor fakat vakit içinde direnç gelişebiliyor. Şimdi hedefimiz bu direnci kıracak yeni kombinasyonlar geliştirmek. Gayeye yönelik ilaçları immünoterapi ve başka biyolojik tedavilerle birlikte kullanarak çok daha uzun sağkalım elde etmeyi hedefliyoruz”.
Pankreas kanserinde umut veren bir öbür alanın ise bireye özel geliştirilen mRNA kanser aşıları olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Patrick Michl, “Hastanın ameliyatla çıkarılan tümöründen yahut biyopsi örneğinden elde edilen moleküler bilgiler kullanılarak hazırlanan bu aşılar, bağışıklık sistemine tümör hücrelerini tanımayı öğretiyor. Böylelikle bedenin kendi savunma sistemi geride kalan kanser hücrelerini amaç alabiliyor. Erken sonuçlar hayli umut veriyor. Bilhassa ameliyat edilen hastalarda geliştirilen mRNA aşılarının, hastalığın yine ortaya çıkmasını önlemede kıymetli rol oynayabileceğini düşünüyoruz. Önümüzdeki 1-2 yıl içinde büyük klinik çalışmaların sonuçlarını bekliyoruz” diyor.
Asıl Hedefimiz Kanseri Tedavi Etmekten Ziyade, Oluşmasını Önlemek
Dünyanın önde gelen pankreas uzmanlarını İstanbul’da bir araya getiren bu kongre, sadece onkologları değil; gastroenterologlardan cerrahlara, patologlardan temel bilim araştırmacılarına kadar pankreas kanseri alanında çalışan farklı disiplinlerden bilim insanlarını tıpkı çatı altında buluşturan değerli bir platform oldu. Pankreas kanserinin lakin multidisipliner bir yaklaşımla ele alınabileceğini yansıtan bu güçlü bilimsel aktifliğin dikkat çeken konuşmacılarından biri de Johns Hopkins Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Laura Wood oldu. Dünyada pankreas kanserinin oluşum sistemlerini araştıran en değerli bilim insanları arasında gösterilen Doç. Dr. Laura Wood, çalışmalarını kanser geliştikten sonraki periyoda değil, hastalığın ortaya çıkmasından evvelki evrelere odaklıyor. PanIN ve IPMN olarak isimlendirilen kanser öncüsü lezyonları inceleyen takımıyla birlikte, hangi hücrelerin kansere dönüşme potansiyeli taşıdığını ortaya çıkarmaya çalıştıklarını söylüyor: “Bu, pankreas kanserini ortaya çıkmadan önlemenin anahtarı olabilir. Biz pankreas kanserini tedavi etmekten evvel nasıl oluştuğunu anlamaya çalışıyoruz. Kanser öncüsü hücrelerin sebep kimi şahıslarda kansere dönüştüğünü, kimilerinde ise dönüşmediğini araştırıyoruz. Şayet bu dönüşümü durdurabilirsek gelecekte pankreas kanserini başlamadan tedbire bahtımız olacak”…
Pankreas kanserine karşı yeni geliştirilen KRAS inhibitörünün bugün ileri evre hastalarda umut verdiğini, bundan sonraki amacın ise birebir ilacı çok daha erken devirde kullanabilmek olduğunu söyleyen Doç. Dr. Laura Wood, “Şu sıralar yaptığımız bilimsel çalışmalarda genetik tahliller, moleküler biyoloji usulleri ve yapay zekâ dayanaklı görüntüleme sistemlerinden yararlanarak hangi öncü lezyonların kansere dönüşme riski taşıdığını belirlemeye çalışıyoruz. Emelimiz tüm öncü lezyonları tedavi etmek değil. Değerli olan hangilerinin sahiden kansere dönüşeceğini saptayabilmek. Böylelikle gereksiz tedavileri önlerken yüksek risk taşıyan hastaları çok erken periyotta koruyabileceğiz” diyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
