Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Murat Demiroğlu, diz protezi ameliyatı ile ilgili merak edilenler hakkında açıklamalarda bulundu.
Diz protezi ameliyatı kararı verilirken en kıymetli kriter hastanın ağrısı!
Diz artroplastisi, öbür ismiyle total diz protezinin, ortopedik cerrahide sık uygulanan cerrahi süreçlerden biri olduğunu tabir eden Prof. Dr. Murat Demiroğlu, “İleri derecede osteoartrit (kireçlenme) gelişen hastalarda, temel olarak ağrıyı ortadan kaldırmak ve hayat kalitesini artırmak gayesiyle uygulanır.” dedi.
Diz protezi gerekliliği değerlendirilirken, tıbbi gereklilik, hayat kalitesi ve şahsî gayeleri içeren üç temel ögenin göz önünde bulundurulduğunu aktaran Prof. Dr. Demiroğlu, “Ameliyat kararında en değerli kriter hastanın ağrısıdır. Bilhassa hareketle ortaya çıkan mekanik ağrı ve gece ağrısı dikkatle kıymetlendirilir. Ağrının günlük ömür üzerindeki tesiri; merdiven çıkma, oturup kalkma ve yürüme üzere aktivitelerde oluşturduğu kısıtlılık detaylı olarak incelenir. Cerrahi kararı verilmeden evvel ameliyat dışı tedavi formüllerinin uygulanmış ve yetersiz kalmış olması beklenir. Bacak güçlendirme antrenmanları, fizik tedavi ve eklem içi enjeksiyonlara karşın şiddetli ağrının devam etmesi ve radyolojik incelemelerde ileri derecede osteoartrit görülmesi, diz protezi için değerli göstergelerdir.” biçiminde konuştu.
Diz protezi ameliyatı yüksek muvaffakiyet oranına sahip olsa da riskleri azaltmak önemli!
Diz protezi ameliyatının günümüzde epeyce başarılı sonuçlar veren bir cerrahi süreç olduğuna işaret eden Prof. Dr. Demiroğlu, “Cerrahi tekniklerin gelişmesi ve implant dizaynlarının ilerlemesi sayesinde hastaların yaklaşık yüzde 90-95’inde yüz güldürücü sonuçlar elde edilebiliyor.” dedi.
Her büyük ortopedik cerrahide olduğu üzere diz protezi ameliyatının da birtakım riskleri bulunduğunu lisana getiren Prof. Dr. Demiroğlu, şunları söyledi:
“Bu riskler arasında; yaklaşık yüzde 3-5 oranında enfeksiyon riski, ameliyat sonrası gelişebilecek venöz tıkanıklıklar, akciğer embolisi, ilerleyen devirde protez etrafında oluşabilecek kırıklar yer alır. Bu riskleri azaltmak için birtakım tedbirler alınması gerekir.
Diz protezi acil bir ameliyat değildir. Bu sebeple hastanın ameliyat öncesinde mümkün olan en güzel genel sıhhat durumuna getirilmesi hedeflenir. Bu süreçte; obezite varsa kilo verilmesi, albümin seviyesi düşükse beslenmenin düzenlenmesi, kan bedellerindeki eksikliklerin giderilmesi, diyabet varsa kan şekerinin denetim altına alınması, kuadriseps kasını güçlendirmeye yönelik idmanların uygulanması ameliyat risklerini azaltmaya yardımcı olur.”
Her iki dizin tıpkı anda ameliyat edilmesi her vakit önerilmez!
Her iki dizde de kireçlenme bulunabileceğini kaydeden Prof. Dr. Murat Demiroğlu, “Ancak iki dizin birebir anda ameliyat edilmesi her vakit tercih edilmez.” dedi.
Yapılan çalışmalara atıfta bulunan Prof. Dr. Demiroğlu, “Tek dizinden ameliyat olan hastaların yaklaşık yüzde 30’unun beş yıl içinde öteki dizinden de ameliyat olduğu görülmüştür. Bununla birlikte her hastada iki dizde birebir şiddette kireçlenme gelişmeyebilir.” diye konuştu.
Teknolojik gelişmeler diz protezlerinin ömrünü artırdı!
Cerrahi teknikler ve implant teknolojisindeki gelişmeler sayesinde diz protezlerinin ortalama ömrünün yaklaşık 15 yıla ulaştığı bilgisini veren Prof. Dr. Demiroğlu, “Günümüzde 15 yıllık sağkalım standart kabul edilir. Fakat revizyon protezlerinde bu mühlet daha kısa olabilir.” dedi.
Diz protezinin üç ana modülden oluştuğuna değinen Prof. Dr. Demiroğlu, “Femur ve tibia kısmında ekseriyetle titanyum yahut titanyum-kobalt alaşımları kullanılır. İki metal modül arasında yüksek yoğunluklu polietilen bulunur. Gerekli durumlarda patellada da polietilen gereç kullanılabilir.” tabirlerini kullandı.
Diz protezi ameliyatında uygun hazırlık, düzgünleşme sürecini de olumlu etkiler!
Ameliyat öncesi hazırlığın başarılı bir sonuç açısından büyük kıymet taşıdığına dikkat çeken Prof. Dr. Murat Demiroğlu, “Bu süreçte, beslenme durumunun güzelleştirilmesi, fazla kilonun azaltılması, diyabetin denetim altına alınması, düşük hemoglobin ve hematokrit kıymetlerinin düzeltilmesi, kuadriseps kasının güçlendirilmesi hedeflenir.” dedi.
Ameliyatın, hastanın durumuna nazaran spinal yahut genel anestezi altında gerçekleştirildiğini söyleyen Prof. Dr. Demiroğlu sözlerini şöyle tamamladı:
“Ameliyat sırasında kullanılan traneksamik asit sayesinde kanama kıymetli ölçüde azaltılır. Ameliyat öncesinde kan pahaları uygun olan hastalarda kan nakli ihtiyacı ortalama yüzde 5-10’u geçmez. Diz protezi ameliyatı, şahsa nazaran değişmekle birlikte ortalama bir saat sürer. Revizyon ameliyatlarında bu müddet uzayabilir.
Ameliyat sonrasında birinci gün hafif yahut orta şiddette ağrı görülebilir. Lakin güçlü ağrı kesiciler ile birlikte buz uygulaması, kompresyon ve elevasyon üzere destekleyici yollarla bu süreç çoklukla rahat geçirilir. Ameliyattan yaklaşık 3-4 saat sonra hastanın beslenmesine müsaade verilir. Durumu uygunsa evvel yatakta oturtulur, akabinde ayağa kaldırılır. Bu mümkün olmazsa sonraki sabah mobilizasyon sağlanır. Ayağa kalkılamasa bile hasta uyanır uyanmaz düz bacak kaldırma ve ayak bileği hareketlerine başlanır.
Genel anestezi uygulanan hastaların güvenlik ve ağrı denetimi açısından ekseriyetle bir gece hastanede kalması önerilir. Rastgele bir sorun bulunmayan hastalar sonraki gün taburcu edilebilir. Ağrısı devam eden birtakım hastalar ise bir gün daha hastanede kalabilir.
Taburculuk sonrasında nizamlı poliklinik denetimleriyle yara bakımı yapılır. Birinci ve ikinci hafta denetimlerinde diz hareket açıklığı kıymetlendirilir. İkinci haftada kâfi hareket açıklığı sağlanamamışsa hasta fizik tedavi programına alınır. Diz protezi ameliyatı ve ameliyat sonrası süreç hakkında merak edilen mevzular için ortopedi ve travmatoloji uzmanına başvurulması önerilir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
