Abdi İbrahim Otsuka tarafından 4 Eylül Dünya Polikistik Böbrek Hastalığı Günü münasebetiyle paylaşılan bilgilere nazaran, kalıtsal bir hastalık olan otozomal dominant polikistik böbrek hastalığı sadece böbrekleri değil, bedenin farklı organ ve sistemlerini de etkileyebiliyor. Bu sebeple hastalığın erken devirde fark edilmesi, tertipli takip edilmesi ve aile bireylerinin de kıymetlendirilmesi büyük değer taşıyor.
Ebeveynden Çocuğa Geçiş İhtimali Yüzde 50
Polikistik böbrek hastalığı en sık görülen kalıtsal böbrek hastalıklarından biridir. Hastalığa sahip bir anne yahut babanın hastalığa sebep olan genetik değişikliği çocuğuna aktarma mümkünlüğü yüzde 50’dir. Bu sebeple ailede polikistik böbrek hastalığı hikayesinin bulunması, öbür aile bireyleri açısından da kıymetli bir ikaz işaretidir.
Aile taraması, risk altındaki bireylerin hastalık konusunda bilgilendirilmesine ve uygun vakitte doktor değerlendirmesine yönlendirilmesine yardımcı olabilir. Bilhassa anne, baba yahut kardeşinde polikistik böbrek hastalığı bulunan şahısların bu durumu doktorlarıyla paylaşması kıymetlidir.
Belirti olmaması hastalığın olmadığı manasına gelmeyebilir
Polikistik böbrek hastalığı uzun yıllar besbelli bir şikâyete yol açmadan ilerleyebilir. Birtakım bireyler hastalıklarını hipertansiyon, yan yahut sırt ağrısı, idrarda kan görülmesi, böbrek taşı ya da idrar yolu enfeksiyonu üzere problemlerin ortaya çıkmasının akabinde öğrenebilir.
Oysa hastalığın erken periyotta tanınması, sırf mevcut böbrek işlevlerinin kıymetlendirilmesi açısından değil, hastalığın ilerleme riskinin belirlenmesi ve bireye uygun bir takip planının oluşturulması açısından da değerlidir.
Düzenli takiplerde kan basıncı, böbrek işlevleri ve gerekli durumlarda böbreklerin görüntüleme yollarıyla kıymetlendirilmesi, hastalığın seyrinin izlenmesine yardımcı olur.
Polikistik böbrek hastalığı sırf böbreklerle hudutlu değildir
Polikistik böbrek hastalığı denildiğinde birinci olarak böbreklerde gelişen kistler akla gelse de hastalık tüm bedeni ilgilendirebilen sistemik bir hastalıktır. Hipertansiyon, hastalığa eşlik eden en kıymetli sıkıntılardan biridir ve böbrek işlevleri şimdi korunmuşken dahi ortaya çıkabilir. Kan basıncının sistemli ölçülmesi ve yüksek tansiyonun uygun formda denetim altına alınması hem böbreklerin hem de kalp-damar sisteminin korunması açısından değer taşır.
Polikistik böbrek hastalığı olan bireylerde kalp ve damar sistemiyle bağlantılı kimi sorunlar da toplumun geneline nazaran daha sık görülebilir. Bu sebeple hastaların sırf böbrek işlevlerinin değil, genel kardiyovasküler risklerinin de kıymetlendirilmesi gerekir.
Hastalıkla bağlı dikkat edilmesi gereken bir öteki durum ise beyin damarlarında gelişebilen anevrizmalardır (baloncuklar). Her hastanın rutin olarak beyin anevrizması açısından taranması gerekmese de ailede beyin anevrizması yahut beyin kanaması hikayesi bulunanlar üzere riskli bireylerde doktor tarafından tarama önerilebilir.
Erken teşhis, nizamlı takip ve yanlışsız yönlendirme önemli
Polikistik böbrek hastalığında hastalığın seyri şahıstan şahsa farklılık gösterebilir. Bu sebeple teşhisin konulmasının akabinde nizamlı nefroloji takibi ve ferdî risk değerlendirmesi önem taşır.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
