Mudanya Belediyesi tarafından Mudanya Mütarekesi’nin 104. yıl dönümü kapsamında düzenlenen Mudanya Uluslararası Barış Sempozyumu, Tirilye Kültür Merkezi’nde gerçekleştirildi. İki gün süren sempozyumda Mudanya Mütarekesi’nin diplomatik değeri, dünyada devam eden savaşlar ve Türkiye’nin barışa nasıl katkı sağlayabileceği konuşuldu.
Mudanya Belediyesi tarafından Mudanya Mütarekesi’nin 104. yıl dönümü hasebiyle düzenlenen Uluslararası Mudanya Barış Sempozyumu sona erdi. Cumhuriyetin önsözünün yazıldığı Mudanya’da, iki gün boyunca barışın nasıl tesis edileceği ve korunacağı ele alındı.
Tirilye Kültür Merkezi’nde bir araya gelen tarihçi, akademisyen, diplomat, gazeteci ve siyasetçiler; Mudanya Mütarekesi’nin diplomatik muvaffakiyetinden yola çıkarak günümüz savaşlarını ele aldı. Söyleşide, çatışmaların kentler ve toplumlar üzerindeki tesirleri ile Türkiye’nin global barışa sunabileceği katkılar değerlendirildi.
“YURTTA BARIŞ, DÜNYADA BARIŞ İLKESİ DEĞİŞEMEZ”
Prof. Dr. Süha Atatüre’nin moderatörlüğünü üstlendiği “Yurtta Barış, Dünyada Barış” oturumunda; eski Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Murat Karayalçın ile emekli Büyükelçi Onur Öymen konuşmacı olarak yer aldı.
Oturumda Karayalçın, Türkiye Cumhuriyeti’nin “Yurtta Barış, Dünyada Barış” prensibinin vazgeçilmezliğine değinerek; laik, idari ve mali özerkliğe sahip lokal idarelerin barışın temel taşları olduğunu vurguladı. Atatürk’ün barış vizyonuna dikkat çeken Onur Öymen ise barışın sırf istenmesi değil içselleştirilmesi gerektiğini belirterek, Türkiye’nin 1922’den bu yana kesintisiz barış içinde yaşayan az ülkelerden biri olduğunu hatırlattı.
Gazeteci Murat Yetkin’in moderatörlüğünde gerçekleştirilen “Mudanya’dan Dünyaya: Barışın Geçmişi, Bugünü ve Geleceği” oturumunda Doç. Dr. Samuel J. Hirst, Doç. Dr. Hakan Güneş, Doç. Dr. Onur İşçi ve Prof. Dr. İlhan Uzgel, Mudanya Mütarekesi’ni ve günümüz çatışmalarını tarihî, ekonomik ve siyasi boyutlarıyla kıymetlendirdi. Oturumda, Mudanya’daki müzakere tecrübesinin günümüzün barış arayışları açısından taşıdığı mana ele alındı. Savaşları iktisat siyaseti üzerinden pahalandıran Doç. Dr. Hakan Güneş, dünyanın son 10 yılda inanılmaz bir çatışma içinde olduğunu söyledi. Mütareke sürecini Rus arşivlerinde yaptığı araştırmalarla anlatan Doç. Dr. Samuel J. Hirst, Mudanya’nın bağımsızlığın kazanılmasında kritik bir dönüm noktası olduğunu ifade etti.
“KURTULUŞ SAVAŞI HEM SAHADA HEM MASADA KAZANILDI”
İnönü Vakfı Başkan Yardımcısı Gülsün Bilgehan’ın moderatörlüğündeki “Bugünün Dünyasında Barış Arayışları” söyleşisinde Prof. Dr. Burak Gülboy ve Zagreb Belediyesi Meclis Üyesi Josko Klisovic, barışın korunmasını ve itimadın inşasını kıymetlendirdi. Prof. Dr. Gülboy, Kurtuluş Savaşı’nın sırf alanda kazanılan bir askeri zafer olmadığını, müzakere masasında siyasi ve diplomatik olarak da kazanıldığını belirtti. Klisovic, çatışmaların şiddetsiz çözülmesi ve kalıcı barış için inanç oluşturulmasının değerinin altını çizdi.
Gazeteci Sedat Ergin’in yönettiği “Geleceğin Dünyası ve Barışın Geleceği” oturumuna ise Prof. Dr. Mustafa Aydın, Prof. Dr. Mitat Çelikpala ve Prof. Dr. Çağdaş Üngör katıldı. Çin, Rusya, ABD ve Avrupa ekseninde değişen memleketler arası tertip ile Türkiye’nin pozisyonunun ele alındığı oturumda, Türkiye’nin komşularıyla ekonomik bağlarını güçlendiren ve imkânlarıyla uyumlu maksatlar izleyen bir strateji benimsemesi gerektiği vurgulandı.
“MUDANYA BAĞIMSIZLIK HAKKIMIZI KABUL ETTİRDİ”
Sempozyumun kapanış konuşmasını yapan Prof. Dr. İlter Turan, Mudanya Mütarekesi ile kazanılan zaferin eşsiz bir muvaffakiyet olduğuna ve bu zaferle gurur duyulması gerektiğine dikkat çekti. Turan; Mudanya sayesinde Türk milletinin dünyaya eşitliğini kabul ettirdiğini ve bağımsızlığın vazgeçilmez bir hak olduğunu duyuru ettiğini vurgulayarak şunları söyledi: “Türkiye; Mudanya ve Lozan sayesinde Milletler Cemiyeti’nde ikincil bir pozisyonda kalmayan, eşit bir ülke olma muvaffakiyetini göstermiştir.”
Mudanya Mütarekesi’nin 104. yıl dönümü kutlamaları, 11 Ekim Pazar günü Mütareke Meydanı’nda düzenlenecek etkinliklerle devam edecek. Saat 15.00’te Mudanya Belediye Başkanı Deniz Dalgıç ve İnönü Vakfı Başkanı Özden Toker’in konuşmalarıyla başlayacak merasimler kapsamında, 2026 Barış Yolu Ödülü sahibi Prof. Dr. Mehmet Haberal’a mükafatını Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel takdim edecek
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
