Ege Üniversitesi (EÜ) Husus Bağımlılığı, Toksikoloji ve İlaç Bilimleri Enstitüsü Bağımlılık Toksikolojisi Anabilim Kısmı tarafından “Ergenlikte Unsur Kullanımı” başlıklı hibrit konferans düzenlendi. Akademisyenler ve öğrencilerin katıldığı etkinlikte, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları Anabilim Kolu öğretim üyesi Doç. Dr. Ali Yurtsever sunum gerçekleştirdi. Aktiflikte, ergenlik periyodunda artan husus bağımlılığı riskine karşı erken teşhis ve nizamlı taramanın kıymeti vurgulanırken, sürecin idaresinde ailelerin yargılayıcı değil destekleyici bir yaklaşım sergilemesinin gerekliliğine dikkat çekildi.
Ergenlerde husus kullanımını anlatan Çocuk Acil Uzmanı Doç. Dr. Ali Yurtsever, “Hepimizin bildiği üzere ergenlik, insan hayatının en özel, en hassas fakat bir o kadar da kritik periyotlarından biridir. Gençlerimiz bu süreçte çok önemli toplumsal ve ruhsal değişimler yaşıyorlar. Ne yazık ki bu değişim süreci, onları riskli davranışlara yönelmeye ve ziyanlı alışkanlıklar edinmeye daha meyilli hale getiriyor. Burada en belirleyici faktörlerden biri toplumsal çevredir. Ergenler, etraflarından çok kolay etkilenebiliyorlar. Şayet toplumsal etraflarında husus kullanımı varsa, gençlerimiz önemli bir risk altında demektir. Unutmamalıyız ki husus kullanımı, gelişmekte olan ergen beynini direkt ve olumsuz etkiliyor. Bu durum yalnızca süreksiz bir heves olarak kalmıyor; bilişsel bozukluklara, psikozlara ve hatta ne yazık ki intihara kadar varabilen çok ağır sonuçlar doğurabiliyor. Şunu net bir formda söz etmeliyim. Şayet unsur kullanımına bu periyotta başlanırsa, bu durum ileride çok ağır bağımlılıklara yol açabilir. Erken teşhis edilmezse, sürecin engellenmesi çok zorlaşır. Profesyonel dayanak olmadan bu sorunun zaten çözülmesini beklemek kusurdur; takviye verilmezse unsur kullanımı erişkinlik periyodunda de devam eder. Dünyadaki tabloya, bilhassa gelişmiş batı toplumlarına baktığımızda durum nitekim telaş verici. Avrupa ve Amerika’da ergenlerin yaklaşık yarısı en az bir kere yasa dışı husus kullanmış durumda. Bu inanılmaz bir sayı. Bilhassa alkol ile birlikte yasa dışı husus kullanımının yaygınlığına dikkat etmemiz gerekiyor” dedi
“Testlerin gayesi risk altındaki gençleri tespit etmek”
Yapılması gerekenleri anlatan Doç. Dr. Ali Yurtsever, “Ergenlerin sistemli olarak kıymetlendirilmesi koşul. Gençlerin yılda en az bir defa, yalnızca toksikolojik testlerle değil, genel bir değerlendirmeden geçmesi gerekiyor. Bilhassa riskli kümelere bu taramayı kesinlikle uygulamalıyız. Biz bu noktada CRAFFT tarama ölçeğini kullanıyoruz. Bu tarama ölçeğindeki soruların hedefi, gencin risk altında olup olmadığını anlamaktır. Örneğin gence şunu soruyoruz. ‘Daha evvel alkol yahut husus kullandıktan sonra araç kullandın mı ya da kullanmış birinin sürdüğü araca bindin mi?’ Buradaki temel maksadımız, etrafında bu çeşit insanların olup olmadığını görmektir. Şayet varsa, o gençte de kullanım ihtimali artıyor demektir. Bunun yanı sıra şu soruların yanıtlarını arıyoruz. ‘Rahatlamak için alkol yahut husus kullanıyor musun?’ ‘Yalnızken kullandığın oldu mu?’ ‘Kullandıktan sonra yaptıklarını hatırlamadığın oldu mu?’ ‘Ailen yahut arkadaşların sana azaltmalısın dedi mi?’ ‘Bu kullanım yüzünden başın hiç belaya girdi mi?’ Bu taramada iki yahut daha fazla soruya ‘evet’ karşılığı verilmesi durumunda, riskli husus kullanım bozukluğu açısından ayrıntılı bir kıymetlendirme yapılması gerekir. Unutmayın, bu bir teşhis testi değil, bir tarama aracıdır; fakat bize yol gösterir” diye konuştu.
“En büyük misyonlardan biri ailelere düşüyor”
Ailelerin ergenlerle irtibatının değerli rol üstlendiğini söyleyen Unsur Bağımlılığı, Toksikoloji ve İlaç Bilimleri Enstitüsü Bağımlılık Toksikolojisi Anabilim Kolu Öğretim Üyesi Prof. Dr. Serap Annette Akgür, “Bu noktada en büyük misyonlardan biri de ailelere düşüyor. Unsur bağımlılığının engellenmesinin birinci basamağı aslında ailede başlar. Ailelerin çocukları üzerinde daha gözlemci ve dikkatli olması gerekiyor. Şayet çocuğunuzla ilgili bir kuşku duyuyorsanız, takınacağınız tutum her şeyi belirleyecektir. Bu türlü bir durumda suçlayıcı ve yargılayıcı bir lisan kullanmak yerine, uzlaşmacı ve anlayışlı bir yaklaşım benimsemelisiniz. Şayet sert ve dışlayıcı davranırsanız, ergen ailesinden uzaklaşır. Bu kopuş ise, ergenlikte başlayan bağımlılığın yetişkinlik devrinde de devam etmesine yer hazırlar. İrtibat kapılarını açık tutmak, tedavinin en kıymetli adımıdır” dedi
Konferansın sonunda Prof. Dr. Serap Annette Akgür, Doç. Dr. Ali Yurtsever’e hediye taktim etti.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
