Epilepsi tedavisinde kullanılan antiepileptik ilaçların birçoklarının hastada nöbetlerin sıklığını ve şiddetini azalttığını belirten İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Kısmı Lideri Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, “Düzenli ve gerçek dozda kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70–80’inde nöbetler denetim altına alınabilir. İlaçların aksatılması nöbetlerin yine başlamasına, şiddetlenmesine ve önemli sıhhat risklerine yol açabilir” dedi. Epilepsi hastalarında ilaç kullanımının tedavinin en kritik kesimi olduğunu vurgulayan Alım Topçuoğlu, ilaçların yanlışsız formda alınmasının nöbetlerin denetim altına alınmasını sağladığını ve hayat kalitesini yükselttiğini söyledi.
İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Kolu Lideri Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, 9 Şubat Milletlerarası Epilepsi Günü hasebiyle yaptığı açıklamada epilepsi hastalarında nizamlı denetim ve ilaç kullanımının ehemmiyetine ait değerlendirmede bulundu.
Hastalığın seyri bireyden şahsa değişiyor
Epilepsi hastalığında sistemli doktor kontrolünün önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, “Epilepsi hastalarında nizamlı doktor kontrolü, nöbetlerin kontrol altında tutulması, ilaçların aktifliğinin ve yan tesirlerinin izlenmesi, hayat kalitesinin artırılması açısından kritik değere sahiptir. Tedavi süreci şahsa özel olduğu için sistemli takip, hastalığın seyrini direkt tesirler. Epilepsi hastalarında doktor kontrolü için tek bir standart mühlet yoktur zira bu hastalığın seyri bireyden şahsa değişir” diye konuştu.
Kontrol periyotları her hasta için farklılık gösterebilir
Doktor denetiminin hastalığın teşhis ve tedavi süreçlerine nazaran farklılık gösterebileceğini söz eden Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, bu periyotları şöyle sıraladı:
Tanı ve tedavi başlangıcı: İlaç başlandıktan sonra ekseriyetle birinci birkaç ay içinde sık denetimler yapılır. Bu periyotta ilacın aktifliği ve yan tesirleri yakından izlenir.
Tedavi oturduktan sonra: Nöbetler denetim altına alındığında denetimler 3–6 ayda bir yapılabilir.
İlaç değişikliği yahut yeni şikâyetler olduğunda: Daha sık denetimler gerekebilir.
Çocuk ve genç hastalarda: Gelişim ve öğrenme süreci izlendiği için denetimler daha tertipli ve sık yapılır.
İlaç tedavisiyle nöbetlerin sıklığı ve şiddeti azalır
Epilepsi tedavisinde en temel sistemin antiepileptik ilaçlar olduğunu kaydeden Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, “Bu ilaçlar nöbetleri büsbütün ortadan kaldırmasa da birden fazla hastada nöbetlerin sıklığını ve şiddetini azaltır. Nizamlı ve gerçek dozda kullanıldığında hastaların yaklaşık yüzde 70–80’inde nöbetler denetim altına alınabilir. İlaçların aksatılması nöbetlerin yine başlamasına, şiddetlenmesine ve önemli sıhhat risklerine yol açabilir. Epilepsi hastalarında ilaç kullanımı, tedavinin en kritik kesimidir. İlaçların gerçek formda alınması nöbetlerin denetim altına alınmasını sağlar ve ömür kalitesini yükseltir” diye konuştu.
İlaç kullanımında 6 kıymetli nokta!
İlaç kullanımında dikkat edilmesi gereken değerli noktalara değinen Alım Topçuoğlu, bunları şöyle sıraladı:
1. Tertipli ve vaktinde kullanım: İlaçlar hekimin belirttiği saatlerde alınmalıdır. Doz atlamak yahut ilacı geç almak, nöbet riskini artırır.
2. İlacı kendi kendine bırakmamak: Antiepileptik ilaçlar ani biçimde kesilmemelidir. Doktor kontrolü olmadan ilaç bırakmak, nöbetlerin şiddetlenmesine ve “status epileptikus” üzere hayati risklere yol açabilir.
3. Yan tesirleri takip etmek: Baş dönmesi, yorgunluk, kilo değişiklikleri üzere yan tesirler görülebilir. Şiddetli yan tesirlerde kesinlikle doktora başvurulmalıdır.
4. Tertipli doktor kontrolü: İlaçların kan seviyeleri ve organ işlevleri (karaciğer, böbrek) nizamlı testlerle izlenmelidir. Doktor, gerektiğinde doz ayarlaması yahut ilaç değişikliği yapar.
5. İlaç etkileşimlerine dikkat: Birtakım ilaçlar (antibiyotikler, doğum denetim hapları vb.) antiepileptik ilaçlarla etkileşebilir. Yeni bir ilaç başlanmadan evvel kesinlikle doktora danışılmalıdır.
6. Hayat biçimi ile desteklemek: Nizamlı uyku, sağlıklı beslenme ve gerilim idaresi ilaçların aktifliğini artırır. Alkol ve uyarıcı unsurlardan uzak durulmalıdır.
İlaçların aksatılması ya da bırakılması değerli riskler oluşturabilir
Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, doktor önerisi olmadan ilacın bırakılması ya da ilaç dozlarının sistemsiz kullanımının olumsuz pek çok tesire yol açabileceği ihtarında da bulunarak “Antiepileptik ilaçlar, beynin elektriksel aktivitesini dengelemeye çalışır; bu istikrar bozulduğunda nöbetler tekrar ortaya çıkabilir yahut şiddetlenebilir. Mümkün tesirler ortasında nöbetlerin tekrarı ve şiddetlenmesi, tedaviye direnç gelişmesi, yan tesirlerin artması ve günlük hayatı etkileyecek değerli riskler oluşabilir” ihtarında bulundu.
Oruç tutmak isteyen, kesinlikle hekimine danışmalı
Ramazan ayında oruç tutmak isteyen epilepsi hastalarının kesinlikle hekimlerine müracaatı gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Özgür Bilgin Topçuoğlu, kelamlarını şöyle tamamladı: “Açlık ve susuzluk, kan şekeri düşüklüğü ve ilaçların kandaki düzeyinin değişmesi, nöbet riskini artırır ve uyku düzensizliği, nöbetleri tetikleyebileceği için oruç tutmak isteyen epilepsi hastalarının kesinlikle nöroloji uzmanına müracaatları gerekir. Epilepsi hastaları için oruç tutmak ferdî sıhhat durumuna bağlıdır. Uzun müddettir nöbet geçirmeyen ve doktor onayı alan bazı hastalar oruç tutabilir lakin ilaçların tertipli kullanımı, uyku ve beslenme nizamı kesinlikle korunmalıdır.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
