Göz sıhhati alanında yaşanan teknolojik gelişmeler görme kusurlarının tedavisinde değerli kolaylıklar sağlıyor. Bunların başında ise halk ortasında “akıllı mercek” olarak bilinen “premium göz içi lensleri” geliyor. Tek odaklı lensler yalnızca bir aralığa netlik sağlarken, akıllı mercekler; yakın, orta ve uzak aralıkların tamamında net görüş imkanı sunabiliyor. Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, bu sayede gözlük muhtaçlığının büyük ölçüde azaldığını belirterek, “Premium göz içi lensi teknolojisi son yıllarda optik tasarım ve malzeme teknolojisi üzere değerli gelişmeler kaydetmiş ve bu sayede hastaların ömür kalitesini bariz formda artırmıştır” diyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, ancak bu teknolojinin başarısının, doğru hasta seçimi, ayrıntılı preoperatif kıymetlendirme ve gerçekçi beklenti idaresiyle direkt bağlantılı olduğunu vurgulayarak, “Her hastanın oküler yapısı, görsel muhtaçlıkları ve adaptasyon kapasitesi farklıdır. Bu nedenle, ameliyat öncesi oftalmoloğunuzla ayrıntılı görüşmeniz, tüm mümkün sonuçları değerlendirmeniz ve size en uygun tedavi planını birlikte belirlemeniz kıymet taşımaktadır” diyor. Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, akıllı mercek hakkında en sık yöneltilen 10 soruyu anlattı; değerli teklifler ve ihtarlarda bulundu.
Akıllı merceklere hangi durumlarda başvuruluyor?
Gözümüzün doğal lensinin yerine yerleştirilen ve birden fazla odak noktasına sahip olan göz içi lensi “akıllı mercek” olarak isimlendiriliyor. Akıllı mercekler, yüklü olarak 40 yaş üzerindeki hastalarda gözlük bağımlılığını azaltmak emeliyle tercih ediliyor. Katarakt, refraksiyon (kırma) kusuru ve presbiyopi (yaşa bağlı yakın görme kusuru) şikayeti olan şahıslar bu uygulamadan en fazla yarar gören kümesi oluşturuyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, akıllı lenslerin bilhassa hem uzak hem yakın görüş sorununu birlikte çözmek isteyen şahıslar için ülkü bir tedavi seçeneği olduğunu tabir ediyor.
Her hasta için uygun mudur?
Doç. Dr. Özge Begüm Comba, akıllı merceklerin her hasta için uygun olmadığını belirterek, “Öncelikle gözün anatomik olarak bu lenslere uygun olması gerekir; ön kamara derinliğinin kâfi olması, göz bebeği çapının ülkü aralıkta bulunması ve kornea endotel hücre sayısının olağan sonlarda olması kaidedir. Ayrıca, retina hastalıkları üzere progresif oküler bir hastalığa sahip olan şahıslar de bu lenslerden tam randıman alamayabilir, zira göz sağlıklı olmalı ki lens performansını gösterebilsin” diyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, bilhassa profesyonel şoförler, hassas el işi gerektiren mesleklerde çalışanlar yahut yüksek kontrast gerektiren işlerde etkin olarak vazife yapan şahıslar için özel kıymetlendirme yapıldığını vurgulayarak, “Detaylı oftalmolojik muayene, biyometrik ölçümler ve hasta beklentilerinin gerçekçi bir halde kıymetlendirilmesi başarılı sonuç için son derece önemlidir” diye konuşuyor.
Akıllı mercek ameliyatı nasıl gerçekleştiriliyor?
Operasyon topikal anestezi altında gerçekleştiriliyor. Göze 2-3 mm’lik minimal bir giriş yapılıyor ve ultrasonik titreşimler yardımıyla doğal lens küçük kesimlere ayrılıp, dışarı alınıyor. Akabinde yerine katlanabilir akıllı mercek yerleştiriliyor. Operasyonun ortalama 15-20 dakika sürdüğünü söyleyen Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Hastalarımız sonraki gün hafif aktivitelerine başlayabilirler. Lakin birinci bir hafta ağır fizikî aktivitelerden ve kontakt sporlardan kaçınmalarını öneriyoruz” diyor.
Ameliyat sonrasında net görüş ne vakit sağlanabiliyor?
Ameliyat sonrasındaki birinci günlerde hafif bulanıklık olağandır. Net görüş çoklukla 1-2 hafta içinde başlıyor, fakat tam nöroadaptasyon, yani beynin farklı odak noktalarından gelen imajlara ahenk sağlama süreci 2-3 ay sürebiliyor. Bu süreçte beyin farklı odak noktalarından gelen manzaraları işlemeyi öğrenir.
Ameliyatın akabinde gece ışık saçılması görülür mü?
Özellikle erken postoperatif, yani ameliyat sonrasındaki birinci haftalarda haleler görülmesi, gece araç farlarında ışık saçılması ve kontrast hassasiyetinde azalma yaşanabiliyor. Bu problemler vakitle azalıyor ve birden fazla hasta birkaç hafta ile birkaç ay ortasında geçen nöroadaptasyon sürecinde (Multifokal optik sistemlerden kaynaklanan çoklu retinal imgelerin santral hududu sistemi tarafından işlenerek işlevsel görmeye adapte edilmesi süreci) bu duruma alışıyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Mesleği gereği ağır gece sürüşü yapan hastalarımızı ameliyat öncesi bu bahiste kesinlikle bilgilendiriyoruz” diyor.
Ameliyatın riskleri var mıdır?
Her göz içi cerrahisinde olduğu üzere bu prosedürün de riskleri bulunuyor. Endoftalmi (göz içi enfeksiyon) kanama ve retina dekolmanı üzere önemli komplikasyonlar nadiren görülüyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Lensin yerinden yavaşça kayması, lens kapsülünün vakitle bulanıklaşması yahut ameliyat sonrası süreksiz göz tansiyonu yükselmesi daha sık karşılaşılan durumlardır. Tecrübeli bir cerrah ve uygun hasta seçimi bu riskleri minimize eder” diye konuşuyor.
Akıllı mercekler gözlükten büsbütün kurtulmayı sağlar mı?
Akıllı mercek sonrasında hastaların yaklaşık yüzde 80-90’ı günlük aktivitelerini gözlüksüz sürdürebiliyor. Lakin kimi durumlarda, bilhassa çok küçük punto okumalarında yahut uzun vadeli bilgisayar kullanımında düşük numaralı gözlük muhtaçlığı olabiliyor.
Ameliyat sonrası elde edilen net görüş kalıcı mıdır?
Doç. Dr. Özge Begüm Comba, implante edilen merceğin ömür uzunluğu kalıcı olduğunu ve gerecinin bozulmadığını söz ederek, kelamlarına şöyle devam ediyor: “Ancak kimi hastalarda ameliyattan aylar yahut yıllar sonra art kapsül opasifikasyonu, yani halk ortasında ‘ikincil katarakt’ olarak bilinen durum gelişebilir. Bu tablo Nd:YAG lazer sistemiyle kolay ve tesirli halde tedavi edilebilir.”
Ameliyat sonrasında nelere dikkat edilmeli?
Ameliyat sonrasında birinci hafta hafif aktiviteler ve mesken içi işleri sorun oluşturmuyor. Ancak, aşağıda yer alan kurallara dikkat etmeniz değer taşıyor.
- Gözlerinize travmadan kaçının
- Havuz ve deniz üzere enfeksiyon riski taşıyan ortamlardan uzak durun
- Reçete edilen topikal ilaçları sistemli kullanın
- Makyaj ve kozmetik eserleri 2 hafta, kontakt sporları en az bir ay erteleyin
- UV kollayıcı gözlük kullanın
Ne vakit lazer, ne vakit akıllı mercek?
Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, 40 yaş altı ve düşük-orta dereceli kırma kusurları için lazer cerrahilerin (LASIK, PRK) birinci tercih edilen teknikler olduğunu vurguluyor. 40 yaş üzeri presbiyopik (yaşa bağlı yakın görme kusuru) tablosunda, yüksek hipermetropide yahut katarakt varlığında ise premium göz içi lensleri (akıllı mercek) öncelikli olarak bedellendiriliyor. Her hastanın korneal topografisi, ön segment anatomisi ve hayat biçimi karar sürecinde belirleyici oluyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
