Ağız sıhhatine yönelik alışkanlıkları kapsamlı bir halde ortaya koymak üzere Ipsos Türkiye tarafından Sensodyne iş birliği ile gerçekleştirilen “Türkiye Ağız Sıhhati Haritası” araştırması, ülkenin ağız sıhhatine dair yeni bir tablo sunuyor. Araştırma, tüketicilerin bildikleri ile uyguladıkları ortasındaki farkı sayısal bilgilerle gözler önüne seriyor.
İdeal fırçalama mühletine uyanların oranı sadece yüzde 12
Dünya Sıhhat Örgütü’nün (DSÖ) önerdiği ülkü diş fırçalama mühleti 2 dakika* olmasına karşın, iştirakçilerin sırf yüzde 12’si bu mühlete uyuyor. Bunun yanında toplumun yarısı diş doktorlarının önerdiği günde iki defa fırçalama rutinini uygulamıyor. Yüzde 30’u dişlerini günde sadece bir kere, yüzde 13’ü ise haftada 3-4 kere fırçalıyor. Nüfusun yüzde 6’sı ise dişlerini sırf sosyalleşeceği vakit fırçaladığını tabir ediyor. Bu tablo, ağız bakımının sistemli bir sıhhat rutini olmaktan fazla dönemsel bir “sosyal vitrin” davranışına dönüşebildiğini gösteriyor.
Çürük dişler “acil ağrı” düzeyine gelene kadar erteleniyor
Araştırmaya nazaran toplumun yüzde 25’i, yani her 4 bireyden 1’i, ağzında faal ve tedavi edilmemiş bir çürükle hayatını sürdürüyor. Etkin çürüğü bulunan bireylerin yüzde 76’sı son 3 aydır diş doktoruna gitmediğini belirtirken, her 5 şahıstan 1’i son 2 yıldır diş tabibi koltuğuna hiç oturmadığını tabir ediyor. Bilgiler, çürüğün birden fazla vakit “acil ağrı” düzeyine gelene kadar ertelendiğini gösteriyor.
İlk diş tabibi ziyareti ortalama 16 yaşında gerçekleşiyor
Türkiye’de yetişkinlerin diş doktoruyla birinci tanışma yaşı ortalama 16 olarak öne çıkıyor. Ancak ebeveynler, ağız sıhhati konusunda kendi yaşadıkları gecikmeyi yeni kuşakta olumlu tarafta kırıyor. Kendileri diş doktoruyla ortalama 16 yaşında tanışırken, bugün çocuklarını ortalama 7 yaşında diş doktoruyla tanıştırıyorlar. Ortalama 7 yaş büyük bir gelişme üzere görünse de bunun 1-2 yaşlara çekilmesi gerekiyor. Süt dişlerinin çıkmasıyla birlikte çocukların diş doktoruyla tanışması ve gerçek bakım ritüeli kazanması büyük ehemmiyet taşıyor. Öte yandan çocukların ağız bakımında florür farkındalığı da kritik bir rol oynuyor. Aileler çocukları için hala florürsüz diş macunlarına yönelme eğiliminde olsa da uzmanlar, çürük oluşumunu önlemede yanlışsız dozlarda florür kullanımının esas faktör olduğunun altını çiziyor. İş çocuklara diş fırçalamayı sevdirmeye geldiğinde ise aromalar devreye giriyor: Satın alınan çocuk diş macunlarında ebeveynlerin yüzde 49’u açık orta “çilek” aromasını tercih ederken, onu yüzde 26 ile nane ve yüzde 21 ile karpuz takip ediyor.
Bugüne kadar diş doktoruna bir kere gitmiş olanlara baktığımızda ise yaklaşık yüzde 40’lık bölümün bir yıldan uzun müddettir hiç diş doktoruna uğramadığını görüyoruz. Diş doktoruna gitmeme nedenleri ortasında en çok muhtaçlık duyulmaması ve maliyet öne çıkarken, bu faktörleri diş doktoru korkusu ve vakit bulamamak izliyor. Bu tablo, yetişkinlerde kollayıcı hekimlik refleksinin hala zayıf olduğunu ve diş doktorunun çoğunlukla kriz anında başvurulan bir tahlil noktası olarak konumlandığını gösteriyor.
Diş hassasiyetini tedavi etmek yerine göz arkası ediyoruz
Toplumda yaygın görülen ağız sıhhati problemlerinden biri olan diş hassasiyeti, günlük hayat kalitesini direkt etkiliyor. Hassasiyet en çok soğuk yiyecek ve içeceklerde hissedilirken; sıcak besinler ve tatlılar da en önemli tetikleyiciler ortasında yer alıyor. Araştırma, bu meseleyle başa çıkarken tedavi metotları kadar, sorunu göz arkası etme eğiliminin de yaygın olduğunu gösteriyor. İştirakçilerin yüzde 41’i hassasiyet giderici macun kullanıp yüzde 36’sı diş tabibine başvururken; yüzde 35’lik kesim kalıcı bir tedbir almak yerine, sırf sevdiği yiyecek ve içecekleri tüketmekten kaçınarak sorunu hasıraltı etmeyi tercih ediyor.
Ağız ve Diş Sıhhatinde Yeni Bilgi Kaynağı: Yapay Zeka
Araştırma, toplumun ağız sıhhati konusunda kime güvendiğini net bir biçimde ortaya koyuyor. Yüzde 64’le diş doktorları ezici bir üstünlüğe sahipken, toplumun yüzde 39’u bilgi almak için internet üzerinden araştırma yapmaya yöneliyor. Her dört bireyden biri ise eczacıların danışmanlığına güveniyor. Ancak araştırmanın en dikkat cazip çıktılarından biri dijitalleşen yeni jenerasyonun alışkanlıklarında zımnî: Bilhassa 18-25 yaş ortası gençlerin yükte olduğu bir kesim (yüzde 9) için, ağız sıhhati hakkında yapay zekaya danışmak yükselen yeni bir trend olarak karşımıza çıkıyor.
Ağız sıhhati özgüveni direkt etkiliyor
Toplumun yüzde 78’i ağız ve diş sıhhatinin özgüvenini direkt etkilediğini belirtiyor. Diş görünümünden kaynaklanan memnuniyetsizliklerin temelinde kozmetik korkular yatıyor; özgüveni en çok zedeleyen problemlerin başında yüzde 50 oranıyla diş rengi ve yüzde 40 oranıyla diş dizilimi geliyor. Bu durum günlük rutinlere de yansıyor; dişlerin fırçalanamadığı bir günde tüketicilerin yüzde 74’ü kendini huzursuz ve rahatsız hissederken, yüzde 33’ü direkt özgüven eksikliği yaşadığını tabir ediyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
