Nature mecmuasında yayımlanan bir araştırma, dünya genelinde üniversite öğrencileri ortasında ruh sıhhati problemlerinin son on yılda önemli biçimde arttığını ve mevcut dayanak sistemlerinin bu artışı karşılamakta yetersiz kaldığını ortaya koydu.
Küresel ölçekte 72 bin 288 lisans öğrencisinin katıldığı araştırma, dünya genelindeki üniversitelerde önemli bir ruh sıhhati krizi yaşandığına, son on yılda lisans öğrencileri ortasında dert, depresyon, intihar niyeti ve kendine ziyan verme hadiselerinin besbelli biçimde arttığına dikkat çekti.
Üsküdar Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Kısım Lideri Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, dikkat çeken bu araştırmayı kıymetlendirdi.
Pandemi, ruh sıhhati açısından da bir krizdi
Araştırmanın, üniversitelerdeki ruh sıhhati krizinin Covid-19 Pandemisi devrinde artış gösterdiğini ve sonrasında biraz azalma eğilimi olduğunu vurguladığını tabir eden Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, “Fakat tekrar de 2013’ten bu yana bir artıştan kelam edilebilir. Pandemiyi sırf fizyolojik bir sıhhat krizi olarak değil hem fizyolojik sıhhate hem toplumsal hayata hem de ruh sıhhatine yönelik bir kriz olarak tanımlayabiliriz. Münasebetiyle ruh sıhhati alanındaki problemlerde görülen pandemi periyottaki artış, kriz olarak tanımlanabilir.” dedi.
Ruhsal bozuklukların en süratli artış gösterdiği yaş kümesi 20-29 yaş aralığı
Ruh sıhhati meselelerinin sadece ferdî zorluklardan kaynaklanmadığını vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, “Pandemi periyodu faal olarak sona erse de ruhsal manadaki tesirlerinin sona ermesi daha uzun soluklu olacaktır. Bunun yanında Dünya Sıhhat Örgütü ruhsal bozuklukların en süratli artış gösterdiği yaş kümesi 20-29 yaş aralığı olarak belirlemiştir. Bu yaş devrindeki artışın, kişisel meselelerden öte biyolojik ve toplumsal nedenlerden kaynaklandığı düşünülmektedir. Bilhassa şizofreni, bipolar bozukluk üzere birtakım psikotik özellikli bozuklukların başlangıç yaşı ortalama olarak (19-25) bu periyoda denk gelmektedir. Bu büsbütün ruhsal bozukluğun ortaya çıkışına yönelik biyolojik bir nedendir. Bunun yanında bu yaş periyodunun getirdiği kimi ferdi ve toplumsal nedenler de bu hastalıkların oraya çıkışında kıymetli gerilim faktörü olabilmektedir.”
Üniversiteye geçiş ruhsal olarak kırılgan bir dönem
Üniversiteye geçiş sürecinin gençler için neden bu kadar hassas olduğuna değinen Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, şöyle devam etti:
“Biyolojik nedenlerin yanında, toplumsal açıdan bakıldığında üniversite periyodu; aileden bağımsızlaşılan, sorumlulukların arttığı, akran bağlantılarının ağırlaştığı, mali sorunların oluşabildiği, vakit idaresinin ehemmiyet kazandığı bir dönmedir. Tüm bu sayılanlara mali zorluklar, gelecek kaygıları üzere daha çok sosyoekonomik açıdan dezavantajlı şartlar eşlik ettiğinde telaş bozukluğu, depresyon üzere ruhsal bozuklukların oluşmasına taban hazırlamaktadır. Münasebetiyle üniversite devrindeki değişim ve bağımsızlık tek başına gençlerin gelişimi, olgunlaşması, yetişkinliğe adım atılması için avantaj sağlarken, bu periyoda mali dezavantaj, gelecek telaşları, toplumsal dayanak eksikliği, politik tasalar üzere olumsuz durumlar dezavantaja çevirebilir ve gençlerin ruh sıhhatinde kırılganlık yaratabilir. Ama unutmamak gerekir ki üniversite devrindeki bu bağımsızlaşma teşebbüsleri ve üniversite hayat tecrübeleri gençlerin yetişkinlik periyodu için çok değerli bir temel oluşturmaktadır. Bilhassa ailesinden başka kentte bulunan üniversite öğrencileri için bu çok daha değerli ve kazandırıcı bir tecrübe olmaktadır.”
Psikolojik esneklik ve his düzenleme çok önemli
Kaygı ve depresyon oranlarındaki artışı da ele alan Dr. Ayas, “Bireylerin psikolojik dayanıklılığının belirleyicisinin, başına gelen olaylardan çok başına gelen olayları nasıl yorumladığı olduğu düşünülmektedir. Münasebetiyle ruhsal esneklik bireylerin karşılaştıkları şiddetli ömür olaylarına karşı daha az ruhsal bozukluk geliştirmeleri için değerli faktördür. Hisleri tanıma, tabir edebilme ve düzenleyebilme maharetleri ruhsal esneklik ve ruhsal dayanıklılık için geliştirilmesi gereken kıymetli becerilerdir.” dedi.
Belirsizlik, gelecek derdi ve başarısızlık dehşetinin, öğrencilerin ruh sıhhati üzerindeki tesirine de dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, “İçinde bulunan ekonomik zorluklar, gelecek telaşları, toplumsal açıdan dezavantajlı kümelerde ruh sıhhati için değerli risk faktörleri olarak bedellendirilmektedir.” sözünde bulundu.
Koruyucu ruh sıhhati hizmetleri güçlendirilmeli
Üniversitelerde sunulan ruhsal danışmanlık hizmetlerinin daha erişilebilir hale getirilmesi gerektiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, “Üniversitelerdeki ruhsal takviye ünitelerinin; oryantasyonlarda daha güzel tanıtılması, öğrenciler açısından ulaşılabilir olması, alanında uzman profesyonelleri çalıştırması çok değerlidir. Bunun yanında üniversitelerin esirgeyici ruh sıhhatine yönelik çalışmalar yapmaları da değerlidir.
Dezavantajlı kümelerdeki öğrenciler ekonomik ve toplumsal açıdan desteklenmeli
Dr. Öğr. Üyesi Hazal Ayas, gözetici ruh sıhhatine yönelik çalışmaların, ruhsal sorunlar ortaya çıkmadan önlemeye yönelik çalışmalar olduğu için, en az ruh sıhhati müdahale programları kadar kıymetli olduğunu tabir ederek, “Bu nedenle bilhassa üniversitelerde; öğrencilerin toplumsal maharetleri geliştirici kulüp aktifliklerine değer verilmesi ve desteklenmesi, öğrencilerin yaşadığı hem akademik hem de başka zorlukla baş edebilmeleri ve olumlu ömür tecrübeleri kazanabilmeleri ismine aktiflik, şenlik, şenlik üzere tertiplerin düzenlenmesi, dezavantajlı kümelerdeki öğrencilerin ekonomik ve toplumsal açıdan desteklenmesi üniversite öğrencilerinin ruh sıhhatine yönelik değerli esirgeyici hizmetler olarak ehemmiyet arz etmektedir.” biçiminde kelamlarını tamamladı.
13 yıldan bu yana Olumlu Psikoloji dersi…
Davranış bilimleri ve sıhhat alanında ülkemizin birinci tematik üniversitesi olan ve kurulduğu günden beri olumlu psikoloji alanında değerli çalışmalar yürüten Üsküdar Üniversitesi’nde 2013 yılından bu yana Müspet Psikoloji dersleri zarurî ders olarak veriliyor.
Dünyanın sayılı üniversitelerine öncü oldu
Üsküdar Üniversitesi, bu alanda öncü olarak dünyanın sayılı üniversitelerinden yıllarca önce bu dersi akademik ders programına alan birinci üniversite oldu. Memnunluk dersleri, olumlu psikoloji alanında ülkemizde yapılan çalışmaların kıymetini de hatırlattı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
