Özbekistanlı 5 yaşındaki Muhammad Nabiev, yaklaşık 5-6 aydır devam eden yutma zahmeti, kusma ve tekrarlayan zatürre atakları sebebiyle ailesi tarafından birçok kere sıhhat kuruluşlarına götürüldü. Yemek borusunun üst kısmında divertikül olarak bedellendirilen bir cepleşme görüldü, şikayetleri buna bağlandı. MR, bilgisayarlı tomografi ve röntgen dahil yapılan görüntülemelerde yabancı cisim saptanamadı. Lakin küçük çocuğun gerçek sorunu, tedavi için Türkiye’ye getirildikten sonra yapılan endoskopik değerlendirmede ortaya çıktı.
Memorial Göztepe Hastanesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Doç. Dr. Süleyman Günay ve Çocuk Cerrahisi Bölümü’nden Doç. Dr. Hakan Kocaman tarafından yapılan endoskopik incelemede, yemek borusuna gömülmüş yaklaşık 2 santimetre çapında plastik bir yabancı cisim tespit edildi. Çocukların etkinliklerinde kullanılan yuvarlak, çift taraflı yapışkan malzemelerden biri olduğu düşünülen cismin, şikayetlerin başlangıç vakti dikkate alındığında yaklaşık 5 aydır burada bulunduğu varsayım edildi. Plastik yapıdaki yabancı cismin evvelki radyolojik incelemelerde görünmemiş olması, görüntülemelerin olağan ya da negatif olmasının yabancı cisim mümkünlüğünü her vakit dışlamadığını gösterdi. Yemek borusuna gömülen yabancı cisim endoskopik teknikle çıkarılırken, birebir süreç sırasında divertikül septumuna endoskopik miyotomi uygulandı. Bu manada çocuk hastada gömülü yabancı cismin endoskopik olarak çıkarılması ile buna bağlı gelişen divertikülün tıpkı seansta tedavi edilmesi, literatürde bildirilen birinci olay olma özelliği taşıyor.
“Uzun vakit sonra birinci defa ekmek yemesi bizi çok keyifli etti”
Anne Sadirova Shaxnoza Nabievin, oğlunun yaşadığı süreci şu sözlerle anlattı: “Muhammad’in kusmaları giderek arttı. Bize Özbekistan’da divertikül olduğu söylendi lakin bunun sebep kaynaklandığı bir türlü bulunamadı. Üç sefer endoskopi yapıldı. Daha sonra Türkiye’de mevzuyu araştırırken hekimlerimizin haberlerine rastladık ve buraya gelmeye karar verdik. Memorial Göztepe Hastanesi’nde yapılan incelemelerde sorunun aslında apayrı olduğu ortaya çıktı. Sanırım konutta ya da kreşte, çocukların etkinliklerde kullandığı yuvarlak çift taraflı bantlardan birini fark etmeden yutmuştu. Bu süreçte kilo vermeye başlamış, yemek yiyemez ve çok halsiz hale gelmişti. Onu bu türlü görmek bizi çok üzüyordu; adeta benim de boğazımdan bir şey geçmiyordu. Hocalarımız durumu bize detaylı biçimde anlattı ve operasyon gerçekleştirildi. İkinci gün çok daha düzgündü. Uzun vakit sonra birinci kere ekmek yediğini görmek bizi inanılmaz memnun etti. Bundan sonra çok daha dikkatli olacağız; bilhassa oyuncaklarını ve kullandığı küçük kesimli eşyaları daha yakından kontrol edeceğim.”
Memorial Göztepe Hastanesi Çocuk Cerrahisi Bölümü’nden Doç. Dr. Hakan Kocaman, hastanın yaşadığı sıhhat meseleleri ve yabancı cismin uzun müddet yemek borusunda kalmasının oluşturduğu riskler hakkında bilgi verdi.
5 ayda yaklaşık yüzde 30 kilo kaybetti
“Muhammad bize yaklaşık 5 aydır devam eden yutma zahmeti ve kusma şikayetleriyle başvurdu. Sık akciğer enfeksiyonları geçirmeye başlamıştı. Ayrıyeten 24 kilodan 17 kiloya düşmüş, yaklaşık yüzde 30 oranında kilo kaybetmişti. Kendi ülkesinde yapılan incelemelerde yemek borusunda divertikül olarak isimlendirdiğimiz bir cepleşme tespit edilmiş lakin üç defa endoskopi yapılmasına karşın bunun sebebi ortaya konulamamıştı. Yaptığımız incelemede yemek borusundaki cepleşmenin çabucak yakınında yaklaşık 2 santimetre çapında, beyaz renkli ve yuvarlak plastik bir yabancı cisim gördük. Bunun çocukların aktiflik çalışmalarında kullanılan çift taraflı bir bant modülü olduğunu düşünüyoruz. Muhammad bunu yuttuğunu hatırlamıyor fakat şikayetlerinin başladığı devir dikkate alındığında cismin yaklaşık 5 aydır yemek borusunda kaldığını kestirim ediyoruz. Uzun mühlet birebir bölgede kalması sebebiyle yemek borusunda enflamasyon ve darlık gelişmiş, darlığın çabucak üzerinde de cepleşme oluşmuştu.”
Yemek borusunda uzun mühlet kalan yabancı cisim ölümcül sonuçlara yol açabilir
“Yemek borusu divertikülleri daha çok ileri yaş kümesinde görülür. Bu sebeple bir çocukta bu türlü bir tabloyla karşılaşıldığında yabancı cisim mümkünlüğünün da kesinlikle araştırılması gerekir. Yabancı cisimler yemek borusunu daraltarak yahut büsbütün tıkayarak yutma zahmetine yol açabilir. Besinlerin ilerleyememesi ve teneffüs yollarına kaçması tekrarlayan akciğer enfeksiyonlarına sebep olabilir. Uzun müddet fark edilmeyen yabancı cisimler yemek borusunda önemli hasara, delinmeye ve yemek borusu ile komşu organlar arasında fistül ismi verilen olağandışı geçişlerin oluşmasına da yol açabilir. En önemli komplikasyonlardan biri yemek borusu ile ana atardamar olan aort arasında fistül gelişmesidir. Bu durum ölümcül sonuçlara neden olabilir.”
Memorial Göztepe Hastanesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Doç. Dr. Süleyman Günay ise yabancı cismin teşhis ve tedavi sürecinde uygulanan endoskopik formülün belirleyici olduğunu söyledi.
Görüntülemelerde görülmedi, endoskopi yabancı cismi ortaya çıkardı
“Hasta bize başvurduğunda yine endoskopik kıymetlendirme yapmaya karar verdik. İnceleme sırasında yemek borusunun üst kısmına gömülmüş yabancı cismi tespit edince tedavi planımız değişti. Hastayı operasyona aldık; yabancı cismi endoskopik miyotomi metotla çıkardık ve tıpkı vakitte divertiküle yönelik endoskopik miyotomi sürecini gerçekleştirdik. Bu hadisenin en dikkat cazip noktalarından biri, yabancı cismin daha evvel yapılan MR, bilgisayarlı tomografi ve röntgen incelemelerinde saptanamamış olmasıydı. Plastik üzere kimi yabancı cisimler radyolojik incelemelerde bariz olarak görülmeyebilir. Bu hastada endoskopik kıymetlendirme gerçek sebebi ortaya çıkarmamızda belirleyici oldu. Çocukluk çağında uzun mühlet fark edilmeyen plastik bir yabancı cismin oluşturduğu özofagus divertikülünün, yabancı cismin çıkarılmasıyla birlikte birebir seansta endoskopik miyotomi formülüyle tedavi edilmesi de literatürde bildirilen birinci olaylardan biri olma özelliğini taşımaktadır.”
Okul öncesi aktiflik malzemeleri de yabancı cisim riski taşıyabilir
“Yabancı cisim denildiğinde ailelerin aklına çoklukla bozuk para, pil yahut küçük oyuncak kesimleri geliyor. Meğer bu hadisede yabancı cismin, çocukların okul öncesi etkinliklerinde kullanılan madeni para büyüklüğünde yuvarlak, çift taraflı yapışkan bir gereç olduğu düşünüldü. Yapıştırıcı gereçler, silgiler ve etkinliklerde kullanılan başka küçük kesimler da çocuklar için yabancı cisim riski taşıyabilir. Bilhassa okul öncesi devirde bu tıp küçük gereçler çocuklara denetimsiz verilmemelidir. Çocukların bunları ağızlarına götürmemeleri konusunda aileler ve eğitimciler dikkatli olmalıdır.”
Gömülü yabancı cisim endoskopik miyotomi usulüyle çıkarıldı
Doç. Dr. Hakan Kocaman ve Doç. Dr. Süleyman Günay, uygulanan tedavi sürecini birlikte kıymetlendirerek şu bilgileri verdi:
“Yabancı cisim uzun müddettir birebir bölgede kaldığı için yemek borusuna gömülmüş ve önemli bir darlık oluşturmuştu. Bu sebeple standart bir endoskopla bölgeden geçmek mümkün değildi. Çok ince çaplı endoskop sayesinde darlığın ötesine geçerek yabancı cismi görüntüleyebildik. Yabancı cismin yerini ve oluşturduğu darlığı net olarak gördükten sonra tedavi planını buna nazaran şekillendirdik. Endoskopik miyotomi formülüyle hem gömülü yabancı cismi çıkardık hem de yemek borusunda oluşan cepleşmeye birebir seansta müdahale ettik. Bu olay hem doktorlar hem de aileler ve okul öncesi eğitim kurumları açısından değerli bir farkındalık iletisi taşıyor: küçük çocuklarda yabancı cisim sırf oyuncak, pil yahut bozuk para değildir; günlük eğitim ve aktiflik gereçleri de risk oluşturabilir. Çocuklarda sonradan gelişen yutma zahmeti, kusma yahut tekrarlayan akciğer enfeksiyonlarında yabancı cisim yutma mümkünlüğü kesinlikle göz önünde bulundurulmalıdır.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
