Yaz aylarında çocuklarda sık görülen norovirüs enfeksiyonu; ansızın başlayan kusma, ishal, karın ağrısı ve bulantıyla kendini gösteriyor. Çok kolay ve süratli bulaşabilen norovirüs, bilhassa küçük çocuklarda kısa müddette önemli sıvı kaybına sebep olabiliyor. Yaz okulları, kreşler ve oyun alanları üzere çocukların bir arada bulunduğu ortamlarda süratle yayılan enfeksiyon, gerekli tedbirler alınmadığında daha önemli sıhhat sıkıntılarına yol açabiliyor. Memorial Kayseri Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü’nden Doç. Dr. Samet Özer, çocuklarda norovirüs enfeksiyonunun belirtileri, bulaşma yolları ve korunma usulleri hakkında bilgi verdi.
Mide gribi sanılan hastalık akut gastroenterit olabilir
Norovirüs; ishal, bulantı, kusma, ateş ve karın ağrısı üzere belirtilerle ortaya çıkan akut gastroenteritin önde gelen sebeplerinden biridir. Norovirüs enfeksiyonu her yaş kümesindeki insanı etkileyebilse de en sık çocuklarda görülmektedir. Halk arasında norovirüse “mide gribi” denilse de bu durumun grip hastalığıyla rastgele bir ilgisi bulunmamaktadır. Norovirüsler, akut gastroenterite sebep olan “Caliciviridae” ailesindeki bir virüs kümesinde yer alır. Çoklukla sulu ve kanlı olmayan ishal görülür; karında başlayan kramplar, bulantı ve ateş de tabloya eşlik edebilir.
Küçük çocuklarda sıvı kaybı süratle gelişebilir
Enfeksiyon kaynaklı bu sıhhat sorunu çoğunlukla büsbütün güzelleşmeyle sonuçlansa da bilhassa 5 yaşın altındaki çocuklarda, 65 yaşından büyük yetişkinlerde ve bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda hastaneye yatış üzere önemli sonuçlara sebep olabilir. Küçük çocuklarda ve yaşlılarda belirtiler ortaya çıktıktan sonra tıbbi kıymetlendirme geciktirilmemelidir. Virüsün en yüksek seviyede yayılması enfeksiyondan sonraki 2-5 gün içinde gerçekleşir. Virüs öncelikle dışkıda bulunmakla birlikte kusmukta da bulunabilir.
Çocukların temas ettiği her yüzey bulaş kaynağı olabilir
Norovirüs; okul, kreş ve çocukların birbirleriyle yakın temas hâlinde olduğu oyun alanlarında çarçabuk bulaşabilir. Mevsimsel olarak görülen birçok hastalığın bilakis norovirüs yılın her periyodunda ortaya çıkabilir. Ansızın başlayan kusma, ishal ve mide kramplarıyla kendini gösteren norovirüs epey bulaşıcıdır. Çocukların etraflarındaki objelere sık sık dokunması ve ellerini ağızlarına götürmesi, enfeksiyonun süratli biçimde yayılmasına taban hazırlayabilir. Enfeksiyon şu yollarla bulaşmaktadır:
- Hasta şahısla yakın temas
- Enfekte yiyecek yahut su tüketmek
- Tuvalet ve öteki ortak kullanım alanlarındaki kirlenmiş yüzeylere temas etmek
- Temas sonrası ellerin gereğince yıkanmaması
Aniden başlayan kusma ve ishal kıymetli bir uyarı
Her norovirüs olayı birebir biçimde seyretmeyebilir. Belirtiler her çocukta farklı şiddette ortaya çıkabilir. Norovirüs belirtileri çoklukla enfeksiyondan 12 ila 48 saat sonra görülür ve bilhassa çocuklarda şunlar gözlenebilir:
- Mide bulantısı ve kusma, bazen şiddetli yahut fışkırır tarzda
- Genellikle sulu ishal
- Mide ağrısı yahut krampları
- Hafif ateş
- Kas ağrıları
- Halsizlik ve tükenmişlik
Tablonun en şiddetli olduğu periyot çoklukla 1 ila 3 gün sürer. Çocuklar 3. günden sonra kendilerini daha uygun hissetmeye başlayabilir. Lakin norovirüs, dehidrasyona yani bedenin aşırı sıvı kaybetmesine sebep olabilir. Bilhassa küçük çocuklarda sıvı kaybı süratli gelişebileceğinden, gerekli müdahalenin geciktirilmesi önemli sonuçlara yol açabilir.
Çocuklarınızı el hijyeni ile norovirüsten koruyabilirsiniz
Alınacak kimi kolay tedbirlerle virüsün çocuğumuza bulaşmasını ve etraftaki çocuklara bulaştırılması engellenebilir:
- Elleri sık sık ve hakikat formda yıkamak: Bilhassa tuvaleti kullandıktan sonra ve yemek yemeden evvel çocukların elleri en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkanmalıdır.
- Yüzeyleri temizlemek: Bilhassa banyo ve mutfaklarda çocukların sık temas ettiği yüzeyler uygun dezenfektanlarla temizlenmelidir.
- Yiyecekleri güzelce yıkamak: Meyve ve sebzeler tüketilmeden evvel yeterlice yıkanmalı, kabuklu deniz eserleri ise uygun formda pişirilmelidir.
- Hasta şahıslardan uzak durmak: Çocukları norovirüs belirtileri gösteren bireylerden uzak tutmak alınabilecek en kolay tedbirlerden biridir. Hasta yetişkinlerin ve çocukların mümkün olduğunca meskende kalması, enfeksiyonun yayılmasını azaltacaktır.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
