Bilhassa gençlerin ve sağlıklı bireylerin kan bağışına daha fazla iştirak göstermesi gerektiğini söyleyen Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu, “İnsanlar kan bağışlamazsa, biz de hastalara kan nakli yapamayız. Bu sebeple tıbbın muhtaçlık duyduğu şey, kendisini sağlıklı hisseden bireylerin nizamlı aralıklarla kan bağışında bulunmasıdır. Zira günümüzde kanın yerini alabilecek rastgele bir tıbbi eser ya da prosedür yoktur. Sağlıklı insanların kan bağışlaması bu yüzden büyük ehemmiyet taşıyor. Kan bağışlayabilecek herkese, bilhassa de 18 yaşını yeni dolduran gençlere mesajım şudur: Sıhhatimizi paylaşalım. Zira bir ünite kan, bir insanın hayatını kurtarabilir” dedi.
Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu, Türkiye’nin yıllık kan gereksiniminin yaklaşık 3 milyon ünite olduğunu belirterek, tertipli kan bağışının hayati kıymet taşıdığını söyledi. Kanın yerini alabilecek rastgele bir tıbbi eser bulunmadığını tabir eden Prof. Dr. Sönmezoğlu, “Günümüzde kanın yerini alabilecek rastgele bir tıbbi eser ya da sistem yoktur. Sağlıklı insanların kan bağışlaması bu yüzden büyük değer taşıyor” sözlerini kullandı.
‘KANIN TEK KAYNAĞI GÖNÜLLÜ BAĞIŞÇILAR’
Hastaların hayatını kurtaran, ameliyatlarda ve onkolojik tedavilerde vazgeçilmez olan kanın kaynağının hala istekli bağışçılar olduğunu söyleyen Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu, “Dünyada hasta tedavileri ve tıp teknolojilerinde çok süratli bir ilerleme yaşanıyor. Baş döndürücü bir gelişim sürecinin içindeyiz. Lakin birtakım şeyler hala değişmiyor. Örneğin hastalara yapılan kan transfüzyonu, yani kan nakli. Hastaların hayatını kurtaran, ameliyatlarda ve onkolojik tedavilerde vazgeçilmez olan kanın kaynağı hala istekli bağışçılar. Şayet beşerler kan bağışlamazsa, biz de hastalara kan nakli yapamayız. Bu sebeple tıbbın gereksinim duyduğu şey, kendisini sağlıklı hisseden bireylerin sistemli aralıklarla kan bağışında bulunmasıdır. Zira günümüzde kanın yerini alabilecek rastgele bir tıbbi eser ya da prosedür yoktur. Sağlıklı insanların kan bağışlaması bu yüzden büyük değer taşıyor” dedi.
‘KAN BAĞIŞI TOPLUMSAL SORUMLULUK’
Kan bağışı için muhakkak kriterlerin bulunduğunu söz eden Prof. Dr. Sönmezoğlu, “Peki herkes kan bağışlayabilir mi? Hayır. Kan bağışı için makul kriterler bulunuyor. 18 ile 65 yaş arasında olan, kendisini sağlıklı hisseden, kronik bir hastalığı bulunmayan ve rastgele bir tedavi görmeyen bireyler kan bağışlayabilir. Hatta biz, bu şahısların kan bağışlaması gerektiğini söylüyoruz. Zira tüm dünyanın karşı karşıya olduğu ortak bir sorun var. Beşerler kendilerini yeterli hissetseler de vakit ayırarak kan bağışında bulunmaktan giderek uzaklaşıyor. Ülkemizde de durum benzer. Kan bağışına uygun yaş aralığında ve sıhhat durumunda olmasına karşın birçok kişi kan vermeye gereğince vakit ayırmıyor. Bu sebeple kan bağışını bir toplumsal sorumluluk olarak görüyoruz” sözlerini kullandı.
‘KAN BAĞIŞININ BİLİNEN BİR ZARARI YOK’
Dünya Gönüllü Kan Donörleri Günü’nde verilen en değerli bildirinin ‘Bir damla insanlık hayat kurtarır’ olduğunu söyleyen Prof. Dr. Sönmezoğlu, “Geçtiğimiz günlerde Dünya Gönüllü Kan Donörleri Günü’nü kutladık. Buradaki en kıymetli bildirimiz, ‘Bir damla insanlık hayat kurtarır’ oldu. Bu sebeple kendisini sağlıklı hisseden ve kronik hastalığı bulunmayan herkesin kan bağışı için vakit ayırması gerektiğini düşünüyoruz. Kan bağışında bulunan şahısların, bağış yaptıkları gün aşırı yorucu ve yüksek konsantrasyon gerektiren işlerden kaçınmaları, ayrıyeten kan verdikleri kolla ağır yük taşımamaları kıymetlidir. Kan bağışının ziyan verip vermediği sorusuyla sık karşılaşıyoruz. Aslında kan bağışının bilinen bir ziyanı yoktur. Kan verildiğinde bedende bir hacim kaybı oluşur ve kemik iliği uyarılarak yeni ve taze kan hücrelerinin üretimi desteklenir” diye konuştu.
‘KAN YOLUYLA BULAŞICI HASTALIKLARI OLANLAR KAN BAĞIŞI YAPMAMALI’
Kan bağışı sürecinde çeşitli sıhhat denetimlerinin yapıldığını belirten Prof. Dr. Sönmezoğlu, “Öte yandan, kan bağışı sırasında bireyler kısa bir sıhhat değerlendirmesinden de geçmiş olur. Muayeneleri yapılır, kimi testleri uygulanır, kan kümeleri belirlenir ve genel sıhhat durumları hakkında fikir sahibi olurlar. Fakat insanların bu testleri yaptırmak gayesiyle kan bağışında bulunmamaları gerekir. Zira bizim emelimiz bireylerin sıhhat taramasını yapmak değil; bağışlanan kanın alıcılara inançlı bir formda ulaştırılmasını sağlamaktır. Dünyada sırf kan yoluyla bulaşabilen kimi hastalıklar bulunmaktadır. AIDS, Hepatit B ve Hepatit C bunlardan bazılarıdır. Bu sebeple bu hastalıkları taşıma riski bulunan ya da taşıyıcı olduğunu bilen bireylerin mutlaka kan bağışında bulunmaması gerekir. Ülkemizde yıllık kan gereksinimi yaklaşık 3 milyon ünitedir. Bu bahiste tek tedarikçimiz Türk Kızılayıdır. Türk Kızılayı, 2025 yılında 3 milyon ünite kan bağışına ulaşarak Türkiye’nin yıllık kan muhtaçlığını karşılamıştır” dedi.
‘SAĞLIĞIMIZI PAYLAŞALIM’
Prof. Dr. Sönmezoğlu, özellikle 18 yaşını yeni dolduran gençlere seslenerek, “Ancak burada bilhassa vurgulamamız gereken bir nokta var. Bağışların kıymetli bir kısmı birinci defa kan veren ya da gereksinim üzerine bağış yapan bireylerden oluşuyor. Bizim temel maksadımız; kan bağışına uygun özelliklere sahip bireylerin, çağrılmayı beklemeden tertipli olarak, en az yılda bir kere kan bağışında bulunmalarıdır. Zira en sağlam ve serolojik hastalıklar açısından en düşük risk taşıyan bağışçı grubu, sistemli kan veren şahıslardan oluşmaktadır. Kan bağışlayabilecek herkese, bilhassa de 18 yaşını yeni dolduran gençlere mesajım şudur: Sıhhatimizi paylaşalım. Zira bir ünite kan, bir insanın hayatını kurtarabilir” tabirlerini kullandı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
