Acıbadem Üniversitesi ve Türkiye Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanlık Derneği (Türkiye EKMUD) iş birliğiyle düzenlenen “Türkiye EKMUD 7. Erişkin Bağışıklama Akademisi”, yetişkinlerde aşılanma ve hastalıklardan korunmada yeni devrin yol haritasını ortaya koydu. Acıbadem Üniversitesi konut sahipliğinde iki gün süren kongrede; zatürre ve RSV’ye bağlı teneffüs yolu hastalıklarından, zona ve HPV’nin yol açabildiği rahim ağzı kanserine, menenjite (Beyin iltihabı) sebep olabilen meningokok enfeksiyonlarından hepatite kadar yetişkinleri tehdit eden pek çok enfeksiyona karşı korunma prosedürleri, aşı teknolojilerindeki son gelişmeler ve yeni bilimsel yaklaşımlar masaya yatırılarak, yetişkinlerin bilhassa hangi yaşta, hangi hastalıklara karşı aşı olması gerektiğine ait aktüel bilgiler değerlendirildi. Uzmanlar, “aşı takvimi çocuklukta biter” anlayışının geride bırakılması gerektiğine dikkat çekerek, aşılanmanın ömrün her periyodunda sürdürülmesi gereken değerli bir kollayıcı sağlık uygulaması olduğunu vurguladı.
Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi, Türkiye EKMUD Erişkin Bağışıklama Çalışma Grubu Başkanı Prof. Dr. İftahar Köksal başkanlığında gerçekleştirilen kongrede, bilhassa ileri yaştaki bireyler, kronik hastalığı bulunanlar, bağışıklık sistemi baskılanmış şahıslar ve başka risk kümelerinde aşılamanın nasıl planlanması gerektiği ele alındı. Zatürre, teneffüs sinsityal virüsü enfeksiyonu, grip, zona, rahim ağzı kanseri, menenjit ve hepatit hastalıklarının aşılarına ait son gelişmeler ve yeni yaklaşımlar değerlendirilirken, uzmanlar yetişkinlerde aşılanmanın sırf hastalıktan korunmak değil, sağlıklı yaşlanmak, önemli enfeksiyonlara bağlı hastaneye yatışları ve vefatları azaltmak açısından da kritik kıymet taşıdığına dikkat çekiyor…
Bağışıklama, yani aşılamanın çocukluk periyoduna sıkıştırılamayacağını vurgulayan Prof. Dr. İftahar Köksal, erişkin bağışıklamasının giderek daha fazla kıymet kazanmasının temelinde toplumun yaşlanması, nüfus hareketleri, seyahatler ve yeni enfeksiyon risklerinin bulunduğuna dikkat çekiyor. Prof. Dr. İftahar Köksal, “Ana gayemiz sağlıklı yaşlanma. ‘Aşı’ dendiğinde toplumda hala öncelikle çocuklar akla geliyor. Halbuki yaşlanan nüfusla birlikte kronik hastalıkların ve bağışıklığı etkileyen tedavilerin artması, erişkinlerin enfeksiyonlardan korunmasını sıhhat siyasetlerinin değerli başlıklarından biri haline getiriyor” diyor.
Türkiye EKMUD Başkanı Prof. Dr. Meltem Taşbakan, erişkin aşılamasında farkındalığın artırılması gerektiğine dikkat çekerken, EKMUD’un 4 bin 279 bireyle gerçekleştirdiği çalışmada influenza aşılanma oranının yüzde 27, risk kümesinde olup zatürre aşısı olması gerekenlerde ise aşılama oranının yüzde 33 olduğunu tabir ediyor. Amaçlarının bu oranları yüzde 70-80’lerin üzerine çıkarmak olduğunu belirten Prof. Dr. Meltem Taşbakan, “Yaş ilerledikçe enfeksiyonlar daha ağır seyredebiliyor ve kronik hastalıklar enfeksiyonlara bağlı komplikasyon riskini artırıyor. Bu sebeple aşılama planlamasının sırf yaşa değil, kişinin mevcut hastalıklarına ve risklerine nazaran yapılması önemli” şeklinde konuşuyor…
İleri Yaşta Aşılarla Korunmak Hayat Kurtarıyor
Kongrede sadece teneffüs yolu enfeksiyonları değil, erişkinlerde bağışıklama gündeminin genişleyen başka alanları da masaya yatırıldı. Zona, HPV’nin yol açabildiği rahim ağzı kanseri ve öbür kanserler, meningokok enfeksiyonları, hepatit A ve B, grip, tetanos, difteri ve boğmaca; yaş ve risk kümeleri üzerinden değerlendirildi. Prof. Dr. Meltem Taşbakan, bilhassa zona ve HPV aşılarında yaşanan gelişmelerin, aşıların sırf çocukluk periyodunda değil, yetişkinlikte de hayat uzunluğu devam eden kıymetli bir koruyucu sağlık uygulaması olduğunu gösterdiğini belirtiyor. EKMUD’nin aktüel erişkin bağışıklama teklifleri de yaş ve şahsî risklere nazaran hangi aşıların, ne vakit yapılması gerektiğini yine düzenleyerek bu değişimi destekliyor.
Erişkinlerde ağır seyirli teneffüs yolu enfeksiyonlarına sebep olabilen RSV üzere virüslerin yanı sıra, zatürreye yol açabilen pnömokok bakterisine karşı korunmak da büyük kıymet taşıyor. Prof. Dr. İftahar Köksal, bilhassa kalp ve akciğer hastalığı bulunan ileri yaştaki şahıslarda teneffüs yolu enfeksiyonlarının oluşturduğu riski değerlendirirken, erişkin bağışıklamasında RSV’nin giderek daha değerli bir başlık haline geldiğine dikkat çekiyor.
Zatürreye (pnömoni) karşı pnömokok aşılamasında yeni kuşak konjuge aşıların, yani bağışıklık sisteminin mikrobu daha güçlü tanımasını sağlayan özel yapıda aşıların, erişkinlerdeki kullanım alanları ve risk kümelerine yönelik yaklaşımların gündemde olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. İftahar Köksal, “Özellikle ileri yaşta olan, kalp ve akciğer hastalığı üzere kronik hastalıkları bulunan yahut bağışıklık sistemi zayıflamış şahıslarda zatürre daha ağır seyredebildiğinden, bu risk kümelerinin uygun vakitte aşılanması büyük kıymet taşıyor” diyor.
Kalp Ve Akciğer Hastalarında Aşılama Daha Kritik
Kalp ve akciğer hastalığı olan bireylerin enfeksiyonlara karşı aşılarla korunması hayati değer taşıyor. Kalp-damar hastalıkları, KOAH ve başka kronik akciğer hastalıklarının varlığında enfeksiyonların daha ağır seyredebilmesi sebebiyle aşılamanın esirgeyici hekimlik açısından kritik bir araç olduğunu belirten Prof. Dr. İftahar Köksal, “Örneğin gribe yol açan influenza enfeksiyonu kalp hastalarında önemli sonuçlar doğurabiliyor. Grip sonrası kalp krizi riskinde kıymetli artışlar görebiliyoruz. Influenza aşılaması için sonbahar dönemi en uygun vakitlerden biri” formunda konuşuyor.
Yaşa ve Risklere Göre Kişiye Özel Aşı
Prof. Dr. İftahar Köksal aşı teknolojilerinde de kıymetli gelişmeler olduğuna dikkat çekerek, “Yeni aşıların kullanıma girmesiyle birlikte artık hangi hastaya, hangi yaşta, hangi risk durumunda hangi aşıyı önerebileceğimizi biliyoruz. Hem yaş kümelerine yönelik teklifler hem de risk kümelerine özel aşı şemaları var artık. Aşılama yalnızca enfeksiyon hastalıkları uzmanlarının değil, birinci basamak doktorlarından kardiyoloji ve göğüs hastalıklarına, bayan hastalıklarından onkolojiye kadar pek çok branşın ortak gündemi haline gelmesi gerekiyor. Farkındalığın artması ve aşılama oranlarının yükselmesi gerekiyor. Aşı, çocukluk çağında başlayıp biten bir uygulama değil; hayat boyunca tekrar kıymetlendirilmesi gereken bir gözetici sıhhat yatırımı. RSV enfeksiyonu, zatürre, zona, HPV’nin sebep olabildiği kanserler ve meningokok enfeksiyonlarına karşı aşı seçenekleri; yaşlanan nüfus, kronik hastalıkların artması ve bağışıklığı baskılanmış hasta kümelerinin çoğalmasıyla birlikte erişkin bağışıklamasını sıhhat gündeminin merkezine taşıyor. Artık ‘daha çok aşı’dan fazla, doğru şahsa, gerçek vakitte, gerçek aşıyı uygulama anlayışı ön planda. Erişkin bağışıklamasının güçlendirilmesiyle hedeflenen sadece enfeksiyonları önlemek değil; hastaneye, hatta yoğun bakım ünitelerine yatışları, komplikasyonları ve erken vefatları azaltarak daha sağlıklı bir yaşlanma sürecine katkı sağlamak” diyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
