Son yıllarda genç bayanlarda kalp ve damar hastalıklarında ve bu hastalıklara bağlı ölümlerde önemli bir artış yaşanıyor. Araştırmalara nazaran, şu an 20 ile 44 yaş arasında olan bayanların üçte birinin 2050 yılında önemli bir kalp damar hastalığına yakalanacağı öngörülüyor. İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Süha Çetin, bilhassa 55 yaş altındaki bayanların, kendi yaş kümesindeki erkeklere kıyasla daha ölümcül kalp krizleri geçirme riski taşıdığını belirterek uyarıyor.
Sigara ve Şeker Hastalığı Kadın Kalbini Daha Çok Vuruyor
Genç bayanlarda kalp hastalıklarının artmasındaki en büyük nedenlerin başında obezite, yüksek tansiyon ve şeker (diyabet) hastalığının artık daha sık görülmesi geliyor. Prof. Dr. Süha Çetin, bu risklerin bayanların kalp ve damar sistemine erkeklerden çok daha büyük ziyanlar verdiğini belirtiyor. Örneğin, tıpkı yaş kümesindeki bir bayan ve erkeği kıyasladığımızda, sigara içmek yahut şeker hastası olmak bayanın kalbinde daha ağır hasarlar bırakıyor. Tıpkı halde, bayanların tansiyon bedelleri erkeklere nazaran daha düşük görünse bile, bu düzeyler bayanlarda kalp damar hastalıklarına taban hazırlayabiliyor.
Hamilelik ve Hormonlar Kalbi Doğrudan Etkiliyor
Kadınların kalbini tehdit eden riskler yalnızca kilo yahut tansiyonla sonlu değil. Araştırmalar, bayanlara has durumların kalp sıhhati üzerinde tartışılmaz bir tesiri olduğunu gösteriyor. Prof. Dr. Çetin, 40 yaşından evvel girilen erken menopozun ve hormonal yumurtalık sendromlarının bu riskler arasında olduğunu belirtiyor. Ayrıyeten, hamilelik devrinde ortaya çıkan gebelik şekeri yahut gebelik zehirlenmesi üzere sıkıntılar ile lupus ve romatoid artrit üzere bağışıklık sistemini etkileyen romatizmal hastalıklar da kalp damar sıhhatine büyük ölçüde ziyan veriyor.
Sadece Kadın Doğum Uzmanına Değil, Kalp Kontrolüne de Gidin
Özellikle 20-40 yaş arası bayanlar genel sıhhat denetimlerini ihmal ediyor yahut yalnızca bayan doğum uzmanlarına muayene olmakla yetiniyor. Halbuki kalp sıhhatini korumak için kimi temel pahaların rutin olarak ölçülmesi ve şu düzeylerde tutulması kural:
- Tansiyon bedelleri 120/80 mmHg’nin üzerine çıkmamalıdır.
- Kötü kolesterol olarak bilinen LDL bedeli 100 mg/dL’nin altında olmalıdır.
- Kilo denetimi için beden kitle indeksi 25’in altında tutulmalıdır.
- Üç aylık ortalama kan şekeri (Hemoglobin A1c) 5,6 yahut daha düşük olmalıdır.
Kadınların Şanslı Olduğu Bir Nokta Var
Bu bedelleri olağan düzeye çekmek için doktor iş birliğiyle yaşam stilini değiştirmek, kalp dostu beslenmek, ziyanlı alışkanlıklardan uzak durmak, kardiyo ve tartı idmanları yapmak gerekiyor. Prof. Dr. Çetin, bu noktada bayanlar için motive edici bir bilimsel gerçeği paylaşıyor: “Kalp krizi riskini besbelli halde düşürmek için, bayanların erkeklere önerilen fizikî aktivitenin yalnızca yarısını yapması bile kâfi bir yarar sağlıyor”.
Gizli Tehlikeleri Gösteren Gelişmiş Testleri İhmal Etmeyin
Prof. Dr. Çetin, kalp krizine yol açan damar tıkanıklıklarının yıllar içinde çok yavaş ve sessizce geliştiğini vurguluyor. Şikâyetler ortaya çıkmadan ve kriz kapıyı çalmadan evvel riski belirleyebilmek için standart kan analizlerinin ötesinde testler de bulunuyor. Bunlar arasında;
- Damarlardaki kireçlenmeyi erkenden tespit eden bilgisayarlı tomografi
- Özellikle menopozdan sonra tekrar ölçülmesi önerilen ve genetik bir kolesterol çeşidi olan Lipoprotein (a) testi,
- Vücuttaki saklı iltihabın ve hasebiyle kalp hastalığı riskinin bir göstergesi olan CRP testi yer alıyor.
Prof. Dr. Çetin, genç kadınların bedenlerinin verdiği sinyalleri ciddiye alması gerektiğini belirterek, bu ileri tetkiklerin tabip denetiminde değerlendirilmesiyle hastalıkların kalıcı ziyan vermeden durdurulabileceğini vurguluyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
