Global ticaretin en kritik koridorlarında yaşanan kırılmalar, dokumacılık ve hazır giysi bölümünde tedarik zinciri tercihlerini tekrar gündeme taşıyor. Kızıldeniz sınırında süregelen güvenlik riskleri, Orta Doğu’daki jeopolitik tansiyonlar ve deniz nakliyeciliğinde artan maliyet baskısı, Avrupa için yakın coğrafyadan tedarik (nearshoring) modelini tekrar öne çıkarıyor. Son periyotta global güç fiyatlarındaki dalgalanma ve savaş riskine bağlı olarak deniz nakliyatında yakıt ve sigorta maliyetleri kıymetli ölçüde yükselirken, teslimat sürelerindeki belirsizlik de tedarik zincirlerini zorluyor. Reuters ise Türkiye’nin coğrafik yakınlığı, üretim kapasitesi ve süratli teslimat avantajıyla Avrupa’nın yakın coğrafyadan tedarik stratejisinde öne çıkan ülkeler arasında yer aldığına dikkat çekiyor.
Son devirde bilhassa uzak sınır taşımacılığındaki maliyet artışları ve teslimat sürelerindeki belirsizlik, Avrupalı markaları yine Türkiye’ye yöneltiyor. MISIRLI Underwear & Socks Yönetim Kurulu Üyesi Murat Eren Taşçı, jeopolitik kriz devirlerinde Çin çıkışlı konteyner maliyetlerinde yaşanan sert artışların ve petrol fiyatlarındaki yükselişin navlun üzerindeki baskıyı büyüttüğünü söylüyor. Bu durumun Türkiye için yeni bir rekabet avantajı yaratabileceğini vurguluyor.
Türkiye’nin Yeni Avantajı: 45 Güne Karşılık 1 Haftada Teslimat
Avrupa açısından problem sırf navlun maliyetiyle sonlu kalmıyor. Uzak Doğu’dan çıkan bir eserin Avrupa limanlarına ulaşması yaklaşık 35-45 günü bulurken, siparişlerin yolda daha uzun mühlet kalması işletme sermayesinin daha geç dönmesine ve finansman yükünün artmasına sebep oluyor. Türkiye ise Avrupa’nın merkezine karayoluyla yaklaşık bir hafta içinde ulaşabilme avantajına sahip. Bilhassa tüketim talebinin zayıf fakat öngörülemez seyrettiği periyotlarda bu sürat, yüksek çeviklik ve yönetilebilir tedarik planlaması sayesinde Türkiye’yi Avrupalı markalar için güçlü bir alternatif haline getiriyor.
Ancak bu fırsat penceresi Türkiye’ye otomatik bir fiyat üstünlüğü sağlamıyor. Taşçı’nın paylaştığı bilgilere nazaran Türkiye’de ortalama personellik maliyeti 1.200 dolar düzeylerindeyken, Mısır’da nitelikli personellik maliyeti yaklaşık 250 dolar bandında bulunuyor. Bu maliyet dezavantajı, Türkiye’nin düşük fiyatlı eser kümesinde Uzak Doğu ile tıpkı tabanda rekabet etmesini giderek zorlaştırıyor. Taşçı’ya nazaran Türkiye’nin önündeki yeni rekabet alanı; daha kaliteli, süratli teslim edilen ve yüksek katma paha taşıyan üretim modeliyle şekilleniyor.
Rekabetin Yeni Zemini Katma Değerli Üretim ve Lüks Algısı
Sektörde kalıcı avantaj yaratmak için üretimi sadece maliyet hesabıyla yönetmek artık kâfi değil. Yüksek katma değerli ürünlere yönelmek, esnek üretim yeteneğini güçlendirmek ve sürdürülebilirlik yatırımlarını verimlilikle buluşturmak yeni periyodun belirleyici başlıkları arasında yer alıyor. Taşçı, Türkiye dokumacılığının ucuz eser kümelerinden çıkarak daha kaliteli ve daha yüksek fiyatlı eserlere yönelmesi gerektiğini, sürdürülebilirlik yatırımlarının da birinci etapta maliyetli görünse de orta vadede işletmelere verimlilik ve rekabet gücü kazandırdığını vurguluyor. Taşçı’ya nazaran Avrupalı tüketici “Made in Türkiye” etiketini kalite ve inançla ilişkilendiriyor. Bu algının daha güçlü ve stratejik bir tanıtım yaklaşımıyla desteklenmesi, Türkiye’nin sürat avantajını kalıcı bir ticari bedele dönüştürebilir.
Konuya ait değerlendirmede bulunan MISIRLI Underwear & Socks Yönetim Kurulu Üyesi Murat Eren Taşçı, şunları söyledi:
“Avrupa bugün tedarikte daha yakın, daha süratli ve daha öngörülebilir bir merkez arayışında. Uzak Doğu’daki 45 günlük lojistik bekleyişe karşı, Türkiye 1 haftalık teslim mühleti, üretim yeteneği ve kalite gücüyle öne çıkıyor. 1200 dolarlara ulaşan mevcut işgücü maliyetlerimizle uzun vadeli rekabeti düşük fiyatlı eserlerde aramamız sağlıklı olmaz. Türkiye dokumasının yönelmesi gereken; kaliteli, süratli teslim edilen ve yüksek katma kıymet taşıyan üretim modeli olmalıdır. Avrupalı tüketici Türk malının sağlıklı ve sağlam olduğunu aslında çok uygun biliyor. Yeni devirde en büyük maksadımız, ‘Made in Türkiye’ algısını daha güçlü ve stratejik bir tanıtım yaklaşımıyla Avrupa vitrinlerinde bir kalite ve inanç sembolüne dönüştürmek olmalıdır. Bu bakış açısı güçlendikçe, Türkiye elindeki kriz kaynaklı fırsat penceresini kalıcı bir avantaja çevirebilir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
