Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Baltalı, kalp krizinin belirtileri, gençlerde artan risk faktörleri, ani vefat tehlikesi ve kriz sırasında gerçek birinci müdahalenin nasıl olması gerektiği hakkında açıklamalarda bulundu.
Kalp krizi erkeklerde ve yaşlılarda daha sık görülüyor!
Kalp krizinin kalbi besleyen damarların ansızın tıkanması ile gerçekleştiğine dikkat çeken Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Baltalı, “Miyokard enfarktüsü, yani kalp krizi demek oluyor. Olağan kurallar altında kalbi üç tane ana damar besliyor. Rastgele birisi tıkandığı vakit o damarın beslediği kalbin o bölgesine oksijen gitmiyor. Bir anda o bölge hiç kasılmamaya başlıyor ve bu önemli sorunları doğurabiliyor.” dedi.
Kalp krizinin erkeklerde ve yaşlılarda daha sık karşılaşılan bir durum olduğuna vurgu yapan Prof. Dr. Baltalı, “Bunun nedeni pıhtının damarı tıkaması. Bayanlarda ise menopoz başlangıcı ile birlikte artıyor. Bu daha çok yaşlılık hastalığı olarak biliniyor.” halinde konuştu.
Sigara, gençlerde kalp krizi oranının yükselmesine sebep oluyor!
Son vakitlerde gençlerde yani 45 yaş altı bayanlarda ve erkeklerde kalp krizi oranının arttığını hatırlatan Prof. Dr. Baltalı, “Kalp krizinin farkındalığının artması da oranları artırdı. Evvelce olan ölümlerde kalp krizi olup olmadığı besbelli değildi. Kalp krizine sebep olan risk faktörleri var. Genetik, ailesel, polijenik faktörler mevcut, sigara içmek, kolesterol üzere. Bilhassa sigara içme oranı arttırdığı için gençlerde kalp krizi oranı daha yüksek görülebiliyor.” ihtarını yaptı.
Ölümcül olma riski, hangi damarın tıkandığına bağlı!
Kalp krizinin çok çeşitli belirtilerle ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Baltalı, “Birincisi, hiçbir belirti vermeyebiliyor. İkinci ve en sık olan belirti ise göğüs ağrısı yahut sol kol ağrısıdır.” hatırlatmasını yaptı.
Kalp krizinde hangi damarın tıkadığı, hangi bölgenin beslenmesinin engellendiğine nazaran ölümcül olma riskinin arttığına vurgu yapan Prof. Dr. Baltalı, “Özellikle sağ koronerten tıkanmasına bağlı olarak karın ağrısı ve mide bulantısı olabiliyor. Önemli bir ritim mesaj kusuru oluşabiliyor. Bu ritim bozukluğu ölümcül oluyor.” diye konuştu.
Yaşam üslubu ve genetik riski artırıyor!
Kalp krizinin her yaşta tehlikeli olduğunun altını çizen Prof. Dr. Baltalı, “Büyük damarlardan birinin tıkanmasıyla, kalbin hangi bölgesine kan gitmiyor, oksijensiz kalıyorsa o bölgeye nazaran o kadar tehlikeli olabiliyor. Fakat bu durumun yaşla çok fazla alakası yok. Ama gençlerde kalp krizinin çok daha fazla oranda ani kardiyak mevte sebep olduğunu söyleyebiliriz.” dedi.
Kalp krizi risk faktörlerinin olağan, koroner arter hasta risk faktörleriyle emsal olduğunu söz eden Prof. Dr. Baltalı, şunları söyledi:
“Sigara en değerli sebebi, kalp krizi riskini 3-4 kat arttırıyor. İkincisi berbat kolesterol yüksekliği. Üçüncü sebep tansiyon, şeker hastalığı ve genetik. Genetikten kasıt, anne babadan direkt olarak geçen bir şey değil ancak annesi ve babası 60 yaşın altında kalp krizi geçirmiş ise bu bireyler çok daha risk altında. Onun için bu bireylerin çok daha erken vakitlerde bu risk faktörlerine baktırmaları ve bunlardan kaçınmaları gerekiyor.
Önlem olarak, bu çeşit riskleri ortadan kaldırmak, sigarayı bırakmak, kolesterol ilacı kullanmak, zeytinyağı ve zerzevat meyve yüklü sağlıklı beslenmek gerekiyor. Günlük belirli oranlarda yürüyüş yahut yüzme üzere idmanlara yer vakit ayrılmalı.”
İlk müdahalenin en değerli adımı 112’yi aramak!
Kalp krizi geçiren bireye birinci müdahalenin hayati kıymete sahip olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Mehmet Baltalı, “Yapılacak birinci şey istirahat almaktır. En kıymetli şey ise 112 acil ambulansı aramak ve ambulansı çağırmaktır.” dedi.
Kalp krizi geçiren birine müdahalenin rastgele biri tarafından yapılmaması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Baltalı, “Müdahaleyi alanında uzman şahıslar yapmalı. Kalp krizi geçiren insan sırt üstü yatırılmalı ve hareket ettirilmemeli. Ambulansın gelmesi beklenmeli.” açıklamasını yaptı.
Uzman olmayan bireylerin müdahalesi yarardan çok ziyan verebilir!
Kişiye mümkün olduğunca süratli bir formda müdahale edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Baltalı, “Ani vefat, yani kalbin çalışmaması, kalp krizi geçirildikten 1-2 saat sonra gerçekleşen ölümlerdir. Şahsa mümkün olduğu kadar süratli müdahale edilmesi gerekir. Bu müdahaleyi alanında uzman şahıslar yapmalıdır. Birinci dikkat edilmesi gereken şey ise kişinin nefes alıp almadığını ve kalbinin atıp atmadığını denetim etmektir. Mümkün olduğu kadar ağızın açık tutulması, nefes almayı engelleyecek mekanik şeylerin ortadan kalkması kafidir. Uzman şahıslarca yapılmayan her müdahale yarardan çok ziyan getirir.” ikazında bulundu.
Kalp masajı çalışan kalbi durdurabilir!
Kalp masajının bilmeyen bir kişi tarafından asla yapılmaması gerektiğinin altını çizen Prof. Dr. Baltalı, “Kalp masajının yanlış yapılması, kalp çalışırken kalbin durmasına sebep olur. 112 ambulans çağırılmalı ve ambulansın gelmesi beklenmeli. Kalbi atan birinin kalp sesleri de duyulmayabilir. Bilmeyen birinin kalp krizi geçiren birine müdahalesi sağlıklı sonuçlanamaz. Kalp masajını doktor, acil tıp teknisyenleri, hemşireler yapabilirler. Kalp krizi geçiren hastanın soluyup solumadığını tespit edilmesi ve nabzın atıp atmadığının denetim edilmesi gerekir.” tabirleri kullandı.
Kalp krizi geçiren bir kişinin tek başına ve araç kullanıyorsa mutlaka aracını kenara çekmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Baltalı, “Kişi 112 acil servisi aramalıdır. Yatar konuma geçmelidir. Çok zahmetli ise yardım isteyebilir. Yardım eden kişinin de alanında uzman olması gerekir.” diyerek kelamlarını tamamladı.
