Üsküdar Üniversitesi Çocuk Gelişimi Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Merve Yüksel Kadıoğlu, yeni eğitim dönemi öncesinde kreş ve anaokulu seçerken ailelerin dikkat etmesi gereken noktaları değerlendirdi.
Kreş seçimi sadece “hangi okul daha düzgün?” sorusundan ibaret değil
Okul öncesi eğitim döneminin yaklaşmasıyla birlikte ailelerin yoğun bir kreş ve anaokulu arayışına girdiğini lisana getiren Dr. Öğr. Üyesi Merve Yüksel Kadıoğlu, “Okul öncesi eğitim dönemi yaklaşırken binlerce aile, çocukları için doğru kreş ve anaokulu bulma arayışına girdi. Bu karar da çocuğun ilerideki okul tecrübesi ve duygusal gelişimini direkt etkilediği için daha da değerli hale gelmektedir. Ancak bu süreçte veliler sıklıkla fizikî imkanlara ve gösterişli donanıma odaklanmakta, meğer asıl belirleyici faktör çocuğun okula ahengini etkileyecek gelişimsel ve ruhsal faktörler olmaktadır.” dedi.
Ailelerin karar verirken kurumun fizikî özelliklerinin ötesine bakması gerektiğini söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Merve Yüksel Kadıoğlu, “Aileler bir kurumu ziyaret ettiğinde ekseriyetle bahçenin büyüklüğüne, sınıfların dekorasyonuna bakıyor. Elbette bunlar değerli, ancak asıl sorulması gereken sorular çok daha temel: Öğretmen kadrosu ne kadar sık değişiyor? Sınıfta bir çocuğa hakikaten ne kadar vakit ayrılabiliyor? Sınıf mevcudu ne seviyede oluyor? Çocuğun okula ahengini kolaylaştıracak bir oryantasyon programı uygulanıyor mu? Çocuk burada kendini inançta hissedecek mi?” diye konuştu.
Okul konuta yakın olmalı
Dr. Kadıoğlu, ailelerin öncelikle bakması gerekenleri şöyle sıraladı:
“Okul saatleri ve okul-ev arası uzaklık; Çocuğun günlük ritmini bozmayacak, aşırı erken kalkış yahut uzun yol gerektirmeyen bir sistem tercih edilmeli.
Sınıf mevcudu; Küçük sınıflar, öğretmenin her çocuğu yakından tanımasını ve mümkün gelişimsel sıkıntıları erken fark etmesini sağlar.
Eğitim takımının değişim oranı; Küçük çocuklar inanç bağı kurdukları yetişkinin sürekliliğine gereksinim duyar; sık öğretmen değişimi kaygı ve ahenk meselelerini artırabilir. Bilhassa 0-3 yaş arasında bakım ve eğitim verenin değişmemesi kıymetli hale geliyor. 4-5 yaş itibariyle çocuklar için bu değişiklik daha tolere edilebilir hale gelebilir. Sanatsal ve sportif faaliyetler, Spor, fotoğraf, müzik, tiyatro, seramik üzere etkinlikler; motor maharet, his tabiri ve toplumsal maharet gelişiminin ayrılmaz bir kesimidir.
Güvenlik tedbirleri; Güvenliğin bulunması, giriş-çıkış denetimi, kamera sistemi ve birinci yardım eğitimli işçi bulunup bulunmadığı incelenmeli.
Psikolojik danışmanlık hizmeti; Okulda tam vakitli bir rehberlik ünitesinin bulunması, sadece sorun çıktığında değil, hem oryantasyon sürecinde hem de erken tanılama ve aile rehberliği açısından da değerli.
Çocuğun günlük ritmi bozulmamalı
Beslenme ve uyku tertibi; Bu yaş kümesinde fizikî muhtaçlıklar duygusal düzenlemeyle direkt temaslıdır; aç ya da uykusuz bir çocuk davranışsal olarak da zorlanacağından rutinlerin makul olması önemli.
Eğitim modeli; Tek bir eğitim yaklaşımına bağlı kalmak yerine (Montessori, Orman Okulu üzere.) farklı modellerin güçlü yönlerini çocuğun gereksinimine nazaran bütüncül bir halde harmanlayan okullar tercih edilmeli.”
Her yaşta birebir kreş kriteri geçerli değil!
Kreş ve anaokulu seçiminde en sık yapılan yanılgılardan birinin bütün yaş kümelerini tıpkı kriterlerle pahalandırmak olduğunu belirten Dr. Kadıoğlu, “Velilerin gözden kaçırdığı bir nokta da şu; Kreş ve anaokulu seçiminde tek bir kriter listesi her yaş için geçerli değil. 0-2 yaş aralığında en kritik öge bakımın sıcaklığı ve sürekliliğidir. 2-4 yaş arasında çocuk konuttan birinci sefer ayrılıyor; bu sebeple kademeli bir ahenk sürecinin olup olmadığı sorulmalı. 4-6 yaşta ise artık kurallara ahenk, sıraya girme ve kendi gereksinimini söz etme üzere toplumsal hünerler ön plana çıkıyor.” diye konuştu.
Sınıf mevcutlarında yasal hudut ne?
Türkiye’de Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okul öncesi kurumlarında sınıf mevcudu üst hududunun 20 öğrenci olarak belirlendiğini kaydeden Dr. Kadıoğlu, “Ancak bu bir üst hudut, ülkü bir gaye değil. Memleketler arası uzman kuruluşların teklifleri, yaş küçüldükçe küme büyüklüğünün de küçülmesi gerektiğini gösteriyor. Buna nazaran bebeklik periyodunda 6-8 çocuğa karşılık birden fazla yetişkin bulunması önerilirken, 4-5 yaşta bu sayı 16-20 çocuğa kadar esneyebiliyor. Aileler bir kurumu değerlendirirken yalnızca kağıt üzerindeki yasal sonu değil, o sınıfta fiilen kaç yetişkinin misyon yaptığını sormalı. Küçük yaşta çocuk ne kadar ferdî ilgiye muhtaçlık duyuyorsa, küme o kadar küçük olmalı ve sınıf öğretmeninin yanında kesinlikle bir yardımcı öğretmen bulunmalı.” şeklinde konuştu.
Okul idaresine sorulması gereken sorular ne?
Dr. Kadıoğlu, veli görüşmelerinde sorulması önerilen somut soruları da “Öğretmen değişim oranınız nedir, son iki yılda takımda kaç değişiklik oldu? Yeni başlayan çocuklar için kademeli bir ahenk (adaptasyon-oryantasyon) programınız var mı, ne kadar sürüyor? Bir çocuk ağladığında yahut öfke nöbeti geçirdiğinde nasıl bir yaklaşım izleniyor? Okulda tam vakitli rehberlik ünitesi var mı, ailelerle ne sıklıkla görüşme yapılıyor? Giriş-çıkış denetimi ve kamera sistemi nasıl işliyor, işçide birinci yardım eğitimi var mı, dolaplar sabitlenmiş mi? Uyku ve beslenme saatleri sabit mi, alerji yahut özel durumlar nasıl takip ediliyor? Ailelerle günlük yahut haftalık bilgi paylaşımı nasıl yapılıyor?” biçiminde lisana getirdi.
Gösterişten çok küçük ayrıntılara bakılmalı
Dr. Öğr. Üyesi Merve Yüksel Kadıoğlu, kelamlarını “Aslında en gösterişli imkanlardan çok, çocuğun kendini inançta ve görülür hissettiği bir ortam arayın. Bunun ipuçları da genelde küçük ayrıntılarda saklıdır.” formunda tamamladı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
