Liselere Geçiş Sistemi (LGS) sınavı 13 Haziran’da, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) ise 20-21 Haziran tarihlerinde gerçekleştirilecek. Milyonlarca öğrenci, uzun müddettir sürdürdükleri hazırlık sürecinin akabinde geleceklerini şekillendirecek bu kıymetli imtihanlarda ter dökecek. İmtihanlara sayılı günler kala uzmanlar, akademik hazırlığın yanı sıra ruhsal dayanıklılık ve yanlışsız beslenmenin de muvaffakiyet üzerinde belirleyici rol oynadığına dikkat çekiyor.
Yeditepe Üniversitesi Rehberlik ve Ruhsal Danışmanlık Kısmı Dr. Öğr. Üyesi Pınar Aylin Kaya, imtihan telaşının yönetilebilir bir his olduğunu vurgularken; Yeditepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Kısmı Lideri Doç. Dr. Binnur Okan Bakır ise imtihan öncesi ve imtihan günü beslenme tertibine ait değerli tekliflerde bulundu.
“Kaygıyı Yok Etmeye Değil, Yönetmeye Odaklanın”
Dr. Öğr. Üyesi Pınar Aylin Kaya, tasanın beynin doğal bir alarm sistemi olduğunu belirterek değerli imtihanlar öncesinde hissedilen gerginlik, uyku meseleleri, konsantrasyon zahmeti ve fizikî belirtilerin son derece olağan olduğunu söz etti.
Sınav telaşının bilişsel ve bedensel olmak üzere iki boyutta ortaya çıktığını belirten Kaya, “’Ya başaramazsam?’, ‘Herkes benden daha uygun çalıştı’ üzere fikirler bilişsel boyutu oluştururken; çarpıntı, terleme ve ağız kuruluğu üzere belirtiler bedensel boyutu oluşturur. Fakat unutulmamalıdır ki belli seviyede korku performansı düşürmez, tersine artırır. Değerli olan korkuyu büsbütün ortadan kaldırmak değil, yönetilebilir düzeyde tutabilmektir” dedi.
Son Günlerde Rutini Koruyun
Sınava kısa mühlet kala öğrencilerin yeni mevzular öğrenmeye çalışmak yerine mevcut bilgilerini pekiştirmeye odaklanmalarının daha yararlı olacağını belirten Kaya, günlük ömür tertibinin korunmasının değerine dikkat çekti.
“Belirsizlik korkuyu artırır, sistem ise zihni sakinleştirir” diyen Kaya, öğrencilerin günlerini planlamalarını, çalışma ve dinlenme saatlerini belirlemelerini önerdi. Uzun saatler boyunca aralıksız çalışmak yerine muhakkak mühletlerle yoğunlaşılmış çalışma seanslarının tercih edilmesinin daha verimli olduğunu söz eden Kaya, kâfi uykunun da imtihan muvaffakiyetinde kritik değere sahip olduğunu vurguladı.
“Sınav Hayatımın Tek Belirleyicisi Değil”
Kaygının yükseldiği anlarda nefes tekniklerinin tesirli bir araç olduğunu belirten Kaya, diyafram nefesi uygulamalarının vücudun gevşeme sistemini harekete geçirdiğini söyledi. Bilhassa imtihan salonuna girerken birkaç derin nefes almanın telaş seviyesini düşürmeye yardımcı olabileceğini söz etti.
Olumsuz fikirlerin sorgulanmasının da kıymetli olduğunu belirten Kaya, “’Bu sınavı geçemezsem hayatım biter’ fikri yerine ‘Bu imtihan değerli ancak hayatımın tek belirleyicisi değil’ biçiminde düşünmek öğrencinin üzerindeki baskıyı azaltabilir. Her niyet gerçek değildir; onları sorgulamak mümkündür” diye konuştu.
“Kitapçığı Süratlice Gözden Geçirmek Vakit İdaresi Sağlar”
Sınav sırasında öğrencilerin birinci birkaç dakikayı sakinleşmek için kullanabileceğini belirten Kaya, soru kitapçığını süratlice gözden geçirmenin vakit idaresi açısından yarar sağlayacağını söyledi.
Sınav esnasında yaşanan “bildiklerimi unuttum” hissinin yaygın bir durum olduğuna dikkat çeken Kaya, öğrencilerin takıldıkları soruları geçerek başka sorulara yönelmelerinin daha hakikat bir strateji olduğunu tabir etti.
Ebeveynlere: Sonuç Değil Süreç Odaklı Olun
Sınav sürecinde ailelerin tavırlarının öğrenciler üzerinde direkt tesirli olduğunu belirten Kaya, ebeveynlerin muvaffakiyet baskısı oluşturmak yerine çocuğun gösterdiği çabayı takdir etmelerinin önemine dikkat çekti.
“Bu sınavı kazanmalısın” yerine “Elinden geleni yaptın, bu yeterli” yaklaşımının öğrencinin inanç hissini güçlendirdiğini belirten Kaya, meskende imtihan konusunun daima gündemde tutulmasının da korkuyu artırabileceğini söyledi.
Sınavdan Evvel Bilinmeyen Yiyeceklerden Uzak Durun
Yeditepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Kısmı Lideri Doç. Dr. Binnur Okan Bakır ise imtihan öncesindeki günlerde beslenme nizamında ani değişiklikler yapılmaması gerektiğini belirtti.
Bakır, imtihandan 3-4 gün evvel dışarıda tüketilen yiyeceklere dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayarak, “Besin zehirlenmesi riskine karşı muteber olmayan yerlerden yemek tüketilmemeli, daha evvel denenmemiş yeni besinler bu devirde tercih edilmemelidir” dedi.
Su Tüketimi ve İstikrarlı Kahvaltı Başarıyı Destekliyor
Beyin işlevlerinin sağlıklı çalışabilmesi için kâfi sıvı alımının büyük ehemmiyet taşıdığını belirten Bakır, öğrencilerin imtihandan evvelki gün gereğince su içmelerini, lakin imtihan sabahı çok sıvı tüketiminden kaçınmalarını önerdi.
Kahvaltının kesinlikle yapılması gerektiğini tabir eden Bakır, kan şekerini istikrarlı tutacak kompleks karbonhidratların tercih edilmesini tavsiye etti. Tam buğday ekmeği, çavdar, yulaf ve sebzelerin uygun seçenekler olduğunu belirten Bakır, yumurta ve peynir üzere protein kaynaklarının da kahvaltıda yer alması gerektiğini söyledi.
Ağır ve Yağlı Yemeklerden Kaçının
Sınavdan bir gece evvel çok geç saatlerde yemek yenmemesi gerektiğini belirten Bakır, çok yağlı, kızartılmış ve tuzlu yiyeceklerin uyku kalitesini olumsuz etkileyebileceğini söyledi.
Bakır, “İyi bir uyku, imtihan sabahına zinde başlamak için en değerli ögelerden biridir. Bu nedenle imtihan öncesi akşam hafif ve istikrarlı bir öğün tercih edilmelidir” dedi.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
