Üsküdar Üniversitesi Rektör Danışmanı Prof. Dr. Sırrı Akbaba, yeni eğitim öğretim periyoduyla birlikte çocukların okul sistemine ahenk sürecinde ailelerin dikkat etmesi gereken noktaları kıymetlendirdi.
Uzun tatilden sonra okul nizamına ahengin vakit alması doğal
Sadece çocukların değil, yetişkinlerin de uzun mühlet alıştıkları bir hayat sistemini değiştirmekte zorlanabileceğini söz eden Prof. Dr. Sırrı Akbaba, “Sadece çocukların değil yetişkinlerin de uzun müddet oluşturdukları statükoyu terk etmeleri güç olmaktadır. Bu sebeple uzun yaz tatilinin akabinde çocukların okul sistemine tekrar ahenk sağlamalarının güç olması doğaldır. Yetişkinlerin bunu abartmamaları gerekiyor. Çocuklar okula başladıktan kısa bir mühlet sonra okul kurallarına ahenk sağlayarak yeni bir tertip oluşturacaklardır.” dedi.
Ebeveyn çocuğun eğitiminden birinci derecede sorumlu
Anne ve babaların sırf çocuğun bakımını ve korunmasını sağlayan şahıslar olmadığını, tıpkı vakitte eğitim sürecinin en kıymetli paydaşlarından biri olduğunu kaydeden Prof. Dr. Akbaba, “Ebeveynler çocukların hem bakıcısı ve koruyucusu hem de eğitimlerinden birinci derecede sorumludurlar. Bu sebeple ebeveyn, okula başlayan çocuğuna, okul rehber öğretmenlerinin (psikolojik danışmanların) tertibiyle tüm sınıf rehber öğretmenleri aracılığıyla sunulacak oryantasyon hizmetini okul müdürüne başvurarak talep etmelidir. Anne-babanın kendi günlük davranışlarını çocuğun kaliteli eğitim alması için değiştirmesinde fayda vardır. Oryantasyon hizmeti, çocukların yararlanmaları için okul, okul etrafı ve okuldaki tüm ünitelerin detaylı ve gerekirse uygulamalı olarak tanıtılmasıdır.” diye konuştu.
Okul açılmadan evvel uyku ve kahvaltı sistemi değiştirilmeli
Okula ahenk sürecinde meskendeki günlük ömür nizamının de okul saatlerine uygun hale getirilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Akbaba, “Çocuğu okul kurallarına alıştırmak için ahenge, uyanma, kahvaltı üzere rutinlerini okul saatine uygun hale getirmeli bunun için okullar açılmadan gerekirse iki gün evvel erken yatıp, erken kalkma ve kahvaltı ailede erken yapılmaya başlanmalıdır.” tabirinde bulundu.
Baş ve karın ağrısı bazen okul korkusunun belirtisi olabilir
Okula birinci defa başlayan çocuklarda yahut uzun tatilin akabinde tekrar okula dönen kimi öğrencilerde fizikî yakınmaların görülebileceğini anlatan Prof. Dr. Akbaba, “Her yenilik üzere okula birinci giden çocuklarda da baş ve karın ağrıması, ishal üzere bir ekip psikosomatik belirtiler görülebilir. Tüm bu belirtiler çocuğun yeni bir ortam olan okulu tanımamasından kaynaklıdır. Bu sebeple okulun birinci açıldığı hafta ‘oryantasyon haftası’ olarak isimlendirilmiştir. Bu hizmet başarılı bir formda çocuğa sunulduğunda bedensel zannettiğimiz bu belirtilerde bizatihi ortadan kalkacaktır.” dedi.
“Acaba okulda neler olacak?” sorusuna aile nasıl yanıt veriyor?
Çocuğun zihnindeki en değerli sorulardan birinin “Okulda beni neler bekliyor?” olduğunu söyleyen Prof. Dr. Akbaba, “Çocuğun ‘Acaba okulda neler olacak?’ sorusunun karşılığı; okulda hoşlukların olacağı formunda ana-babalar tarafından süslenerek gerçekçi bir biçimde anlatılırsa çocuk kafasındaki soruya olumlu karşılıklar bulacak ve okula sempatiyle bakacaktır. Okulu sevme ailedeki birinci bilgiler sayesinde atılınca çocuk sadece okulu değil aynı şekilde kitabı, defteri, okumayı, yazmayı ve bilhassa de öğretmeni sevmeye meyleder. Bununla okul muvaffakiyetinin temeli de atılmış olur. Bilakis ebeveyn korkutucu tabirler kullandığında ya da aceleciliği üzere ürkütücü haller takındığında ise çocuk kaygılanır ve münasebetiyle çocuğun irtibat kuramaması, altını ıslatması, baş ve karın ağrıması, ciltte döküntüler üzere bedensel belirtiler göstermesine ve sonuç olarak başarısız olmasına yol açmaktadır.” biçiminde konuştu.
“Çocuğa yalnızca yüksek not maksadı vermek hakikat değil”
Günümüzde eğitim sürecinde en fazla akademik muvaffakiyetin öne çıkarılmasını eleştiren Prof. Dr. Sırrı Akbaba, “Günümüzde hem öğretmenlerin hem de ebeveynin en büyük yanlışı çocuğuna sen ‘iyi bir insan olacaksın’ cümlesi yerine ‘okul notların yüksek olmalıdır’ iletisini vermeleridir. Bu sebeple okullarımız akademik başarısı yüksek lakin ahlaki açıdan zayıf beşerler yetiştirmektedir.” sözünde bulundu.
Kurallar çocuğun dürtülerini denetim etmeyi öğrenmesini sağlıyor
Çocuklara hudut ve kural koymanın olumsuz bir davranış olarak algılanmaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akbaba, “‘Yasak’ sözü, istekleri engellediği için insanlara berbat bir şeymiş üzere gösterilmiştir. Halbuki isteklerin yasaklarla engellenmesi kişinin dürtüsel olmasını engellemekte ve onun ‘iyi insan’ olmasının temelini atmaktadır. Bunun bilakis kendisine hiç yasak konulmamış bireyler ise mahzur tanımaz oldukları için öfkesini denetleyememekte ve birçok kabahatin faili olmaktadırlar. Bilhassa çocukluk yıllarından başlayarak kurallar vasıtasıyla yapılacaklar ve yapılmayacaklar çocuklara kazandırılmalıdır. Alışılmış ki bunu yumuşak lakin kararlı ve dengeli bir şekilde çocuğa kazandırmak temeldir: ‘Yasak’ sözünü yumuşak bir sözle lisana getirir ve kuralları kararlılıkla uygularsanız yaptırımı ‘iyi’ olur, ‘yasak’ sözünü sert söz ederseniz olağan ki sonucu da berbat olmaktadır.” diye konuştu.
Ekran müddeti tatil ve okul devrine nazaran rastgele değiştirilmemeli
Çocukların ekran kullanımına da değinen Prof. Dr. Sırrı Akbaba, “Ekran kullanımının tatil de farklı, okul vaktinde farklı müddetlerde kullanılması, zati işin baştan yanlış yapıldığını göstermektedir. Ekran müddeti çocuğun yaşına nazaran ve gireceği sitenin faydalı ve ziyanlı olmasına başlı olarak belirlenmelidir.” dedi.
Davranış değişikliklerinde evvel öğretmen ve rehberlik servisiyle görüşülmeli
Okula başlayan çocuklarda devir periyot olağan davranış örüntülerinin dışında davranışlar görülebileceğini söyleyen Prof. Dr. Akbaba, “Her insan üzere çocukta vakit zaman ‘normal’ olanın dışına çıkabilmektedir. Fakat olağan dışı davranışlarının sıklığı arttığında önlem alınmalıdır. En yanlışsız önlem de olağandışı davranışlarının sıklığı fazlalaşmadan uzman görüşlerini uygulamadır. Öncelikle sınıf rehber öğretmeniyle görüşerek çözmeye çalışılmalı, baş edilemediği durumlarda ise okul rehber öğretmenlerinden (psikolojik danışman) takviye alınmalıdır.” diye konuştu.
Dede ve ninelerle geçirilen vakit çocuk için toplumsal bir fırsat
Geniş aile alakalarının çocukların toplumsal gelişimine katkı sağlayabileceğini de lisana getiren Prof. Dr. Akbaba, “Geniş ailelerde çocukların toplumsal gelişimleri daha düzgün oluyor. Bu sebeple dede ve ninelerle vakit geçirmeleri çocukların avantajınadır. Lakin gümünüz de çekirdek aile hâkim hale geldiği için dede ve ninelerle olan münasebetlerinin “çocuğun davranışlarını bozacağı” halinde yanlış inançlar geliştirilmiştir. Dede ve nineler çok sayıda çocuk yetiştirdikleri için deneme yanılmayla da olsa doğruları, yeni anne-baba olmuşlara nazaran çok daha güzel bilmektedirler. Bu sebeple ebeveynler çocuklarını en emin yer olan dede ve ninelerle vakit geçirmelerini onların sağlıklı gelişimleri için bir fırsat bilmelidirler.” formunda kelamlarını tamamladı.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
