Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Sultan Tarlacı, Parkinson hastalığında çevresel faktörlerin, ömür biçiminin ve biyolojik sistemlerin tesiri hakkında bilgi verdi.
Parkinson olaylarındaki artış yaşlanma suratını da aşıyor!
Parkinson hastalığının, Alzheimer tipi bunamaya nazaran daha erken yaşlarda ortaya çıktığını söz eden Prof. Dr. Sultan Tarlacı, “Genellikle 50-55 yaşlarında başlıyor. Uzun yıllardır bilhassa köylerde yaşayanlarda, tarımla uğraşanlarda ve kuyu suyu kullananlarda Parkinson hastalığının daha sık görüldüğü biliniyor.” dedi.
Parkinson hastalığının sırf yaşlı nüfusun artmasına paralel olarak yükselmediğine işaret eden Prof. Dr. Tarlacı, “Artış suratı yaşlanma oranının da üzerine çıkıyor. Bu durum, yaş dışında öteki çevresel faktörlerin de rol oynayabileceğini düşündürüyor. California’da yapılan araştırmalarda, yaklaşık 21 farklı tarım ilacının Parkinson hastalığına da tesir eden, dopamin üreten beyin hücrelerine ziyan verdiği gösterildi. Bu hücrelerin pestisitlere karşı hayli hassas olduğu ve kelam konusu kimyasalların laboratuvar ortamında hücre vefatına yol açtığı uzun vakittir biliniyor.” açıklamasını yaptı.
Tarım ilaçları ‘Parkinson epidemisi’ne mi neden oluyor?
Araştırmaların, kimi tarım ilaçlarının Parkinson hastalığının ortaya çıkmasında rol oynayan beyin bölgeleri üzerinde seçici ve toksik tesirler oluşturduğunu ortaya koyduğunu kaydeden Prof. Dr. Sultan Tarlacı, “Bu nedenle husus ferdî olmaktan çok toplumsal bir sorun olarak bedellendiriliyor ve birtakım uzmanlar tarafından ‘Parkinson epidemisi’ olarak tanımlanıyor. Tarım ilaçlarının denetimli ve şuurlu kullanımı büyük ehemmiyet taşıyor.” dedi.
Domates ve gibisi birtakım sebze-meyvelerin, üzerlerine uygulanan pestisitleri bünyelerine çekebildikleri için ‘kirli ürünler’ ortasında gösterildiğini aktaran Prof. Dr. Sultan Tarlacı, şunları söyledi:
“Türkiye’de domatesin yaygın tüketildiği düşünüldüğünde, tarım ilaçlarının denetlenmesi daha da değerli hâle geliyor. Sıhhat ve Tarım Bakanlıklarının iş birliğiyle pestisit kullanımının uzman kontrolünde, ölçülü ve denetimli biçimde gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Ürünlerin yıkanması kıymetli olmakla birlikte, pestisitlerin tamamının bu yolla uzaklaştırılamadığı biliniyor. Bilhassa ‘Paraquat’ isimli tarım ilacının sadece eserlere değil, toprağa da nüfuz ederek uzun yıllar kalabildiği belirtiliyor. Geçmişte kuyu suyu kullanan şahıslarda Parkinson hastalığının daha sık görülmesinin nedenlerinden birinin de, pestisitlerin yer altı sularına karışması olabileceği düşünülüyor. Bu nedenle esirgeyici tedbirlerin vaktinde alınması gerektiği söz ediliyor.”
Bir Parkinson ilacına muadil tesir için 5 kilo bakla gerekiyor!
Baklanın içerisinde, Parkinson hastalığında eksikliği görülen dopaminle bağlantılı birtakım hususlar bulunduğuna değinen Prof. Dr. Sultan Tarlacı, “Ancak Parkinson tedavisinde 1960’lardan beri kullanılan ve beyinde dopamine dönüşen L-Dopa etken unsurlu ilaç çok daha tesirli bir seçenek olarak kabul ediliyor.” dedi.
125 miligramlık bir L-Dopa kapsülünün içerdiği etken maddeyi almak için yaklaşık 5 kilogram taze bakla tüketmek gerektiğini lisana getiren Prof. Dr. Tarlacı, “Bu nedenle sırf bakla yiyerek Parkinson tedavisini sağlamak gerçekçi görünmüyor. Bununla birlikte, bakladan elde edilen kimi ekstreler hafif Parkinson belirtileri olan şahıslarda yahut huzursuz bacak sendromunda destekleyici hedefle kullanılabiliyor. Tekrar de ilaç tedavisi daha pratik ve tesirli bir metot olarak öne çıkıyor.” formunda konuştu.
Tekrarlayan baş darbeleri Parkinson riskini artırabiliyor!
Boksta baş bölgesine alınan tekrarlayıcı darbelerin, beyinde ‘mikrotravma’ olarak isimlendirilen hasarlara yol açabildiğine dikkat çeken Prof. Dr. Sultan Tarlacı, “Beyin, kafatasının içinde sabit durmaz; beyin omurilik sıvısı içerisinde hareket edebilir durumdadır. Her darbede beyin kafatasının iç yüzeyine çarpar ve vakit içinde tekrarlayan bu travmalar birikici tesir oluşturur. Bu nedenle tekrarlayan baş travmalarının Parkinson hastalığının ve kimi bunama tiplerinin daha erken ortaya çıkmasına katkıda bulunabileceği düşünülüyor. Efsanevi boksör Muhammed Ali, bu durumun en bilinen örneklerinden biri olarak gösteriliyor.” diye konuştu.
Parkinson titremesi hareketle azalır, istirahatte belirginleşir!
İnsan bedeninde olağan şartlarda da çok hafif seviyede fizyolojik titremeler bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Sultan Tarlacı, “Ancak klinikte en sık karşılaşılan iki titreme çeşidi esansiyel tremor ve Parkinson titremesidir.” dedi.
Prof. Dr. Sultan Tarlacı sözlerini şöyle tamamladı:
“Esansiyel tremor ekseriyetle ailesel özellik gösterir. Birden fazla vakit 20-25 yaşlarında hafif bir titreme ile başlar ve yaş ilerledikçe barizleşir. Bilhassa bir objeye uzanırken yahut objeyi kullanırken artış gösterir.
Parkinson titremesi ise çoklukla istirahat hâlinde ortaya çıkar. ‘Para sayar’ usulde olarak tanımlanan bu titreme, kişi bir objeye uzandığında yahut hareket etmeye başladığında birden fazla vakit azalır ya da kaybolur. Bu nedenle Parkinson titremesi, kural olarak bir ‘istirahat titremesi’ olarak kabul edilir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
