Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Hülya Yiğit İspiroğlu, 6 Haziran Dünya Diyetisyenler Günü kapsamında, öğrenilen bir davranış olan sağlıklı beslenmede diyetisyenlerin rolü hakkında açıklamalarda bulundu.
Beslenme, doğuştan kusursuz halde bildiğimiz bir davranış değil!
Beslenmenin sırf açlığı gidermekten ibaret olmadığını aktaran Beslenme ve Diyet Uzmanı Hülya Yiğit İspiroğlu, “Gün içerisinde yaptığımız besin seçimleri; fizikî sıhhatimizi, güç seviyemizi, ruh halimizi ve hayat kalitemizi tesirler. Bu nedenle beslenme, doğuştan kusursuz biçimde bildiğimiz bir davranış değil; vakitle öğrenilen ve geliştirilen bir hünerdir.” dedi.
Sağlıklı beslenmenin neyi yediğimiz kadar neden yediğimizi, açlık ve tokluk sinyallerimizi ne kadar tanıdığımızı ve günlük hayatta nasıl seçimler yaptığımızı da kapsadığını söz eden İspiroğlu, “Günümüzde beşerler beslenme konusunda çok fazla bilgiye maruz kalıyor, lakin bu bilgilerin hepsi bilimsel doğruluk taşımıyor. Toplumsal medya, reklamlar ve kulaktan dolma teklifler vakit zaman bireylerin kendi gereksinimlerinden uzaklaşmasına neden olabiliyor. Meğer araştırmalar beslenme okuryazarlığı arttıkça beslenme bilgisinin, diyet kalitesinin ve ömür kalitesinin de arttığını gösteriyor. Bu nedenle sağlıklı beslenmede kıymetli olan sadece bilgiye ulaşmak değil, yanlışsız bilgiyi ayırt edebilmektir.” formunda konuştu.
Sağlıklı beslenmede muvaffakiyet harika diyet listesinde değil, yaşama yerleştirilebilen alışkanlıklarda!
Sağlıklı beslenmenin sırf neyin gerçek olduğunu bilmekten ibaret olmadığını da vurgulayan Hülya Yiğit İspiroğlu, “Bilginin günlük hayatta uygulanabilir alışkanlıklara dönüşmesi gerekir. Zira beşerler birden fazla vakit ne yapmaları gerektiğini bilir; sıkıntı olan bunu sürdürülebilir hale getirmektir.” dedi.
Sağlıklı beslenmede başarıyı belirleyen ögenin harika bir diyet listesi olmadığını, kişinin hayatına yerleştirebildiği alışkanlıklar olduğunu ve kalıcı değişimin de tam olarak burada başladığını kaydeden İspiroğlu, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Toplumda beslenme farkındalığının geçmiş yıllara nazaran arttığını söyleyebiliriz fakat beslenme okuryazarlığı açısından hâlâ geliştirilmesi gereken değerli alanlar bulunuyor. Türkiye Sıhhat Okuryazarlığı Araştırması’nın 2018 yılı sonuçlarına nazaran toplumun yaklaşık yüzde 69’u yetersiz yahut sorunlu-sınırlı sıhhat okuryazarlığı seviyesinde. Beslenme okuryazarlığı da sıhhat okuryazarlığının kıymetli bir modülü olduğundan, bu sonuç bireylerin beslenme ile ilgili bilgileri kıymetlendirme ve gerçek karar verme süreçlerinde zorluk yaşayabildiğini düşündürüyor. Ayrıyeten Türkiye’de üniversite öğrencileri üzerinde yapılan 2023 tarihli bir çalışmada, beslenme okuryazarlığı seviyesi arttıkça sağlıklı beslenme davranışlarının ve beslenme bilgi seviyesinin de arttığı gösterilmiştir. Bu nedenle günümüzde temel muhtaçlık sadece bilgiye ulaşmak değil, ulaşılan bilginin doğruluğunu değerlendirebilmek ve günlük yaşama aktarabilmektir.”
Her birey için tek bir ‘doğru beslenme modeli’ yok!
“Her birey için tek bir ‘doğru beslenme modeli’ yoktur” diyen Hülya Yiğit İspiroğlu, “Çünkü beslenme sırf biyolojik bir gereksinim değil, tıpkı vakitte ruhsal, toplumsal, kültürel ve çevresel etkenlerden etkilenen bir davranış.” dedi.
İnsanların sıhhat durumları, ömür şartları, ekonomik imkanları, çalışma tertipleri, beslenme alışkanlıkları, inançları ve besinlerle kurdukları alakaların birbirinden farklı olduğuna işaret eden İspiroğlu, “Bu nedenle bir kişi için sürdürülebilir ve sağlıklı olan bir beslenme modeli, diğer bir kişi için uygulanabilir olmayabilir. Beslenmede kıymetli olan belli bir kalıba uymak değil, bireyin gereksinimlerine, hayat üslubuna ve sıhhat maksatlarına uygun, sürdürülebilir bir istikrar oluşturabilmektir.” tabirlerini kullandı.
Diyetisyenin asıl görevi sağlıklı seçimleri ömrün doğal bir kesimi haline getirmek!
Diyetisyenlerin sadece ne yenilip ne yenilmeyeceğini söyleyen bireyler olmadığına dikkat çeken Hülya Yiğit İspiroğlu, “Diyetisyenin asıl vazifesi bireyin beslenme davranışını anlamak ve sağlıklı seçimleri günlük hayatın doğal bir modülü haline getirmesine yardımcı olmaktır.” dedi.
Bazen porsiyon denetimini, bazen besin etiketlerini okumayı, bazen de açlık ve tokluk sinyallerini fark etmeyi öğrettiklerini tabir eden İspiroğlu, şunları söyledi:
“Kısacası şahsa sırf bir liste değil, sürdürülebilir bir yol haritası sunulur. Birçok kişi beslenmeyi birkaç haftalık bir proje üzere görür. Halbuki sağlıklı beslenme kısa vadeli bir uygulama değil, uzun vadeli bir davranış değişikliğidir. İnternette bulunan birçok diyet planı bireyin ömür şartlarını, sıhhat durumunu ve alışkanlıklarını dikkate almaz. Bu nedenle başlangıçta süratli sonuç alınsa bile sürdürülebilir olmadığı için kişi birden fazla vakit eski alışkanlıklarına geri döner. Sorun çoklukla irade eksikliği değil, kişinin ömrüne uygun olmayan yollardır.”
Diyetisyenler; bireylerin uygun kararlar almasına rehberlik eden sıhhat profesyonelleri!
Diyetisyen takviyesinin sadece kilo vermek isteyen bireyler için olmadığının altını çizen Hülya Yiğit İspiroğlu, “Diyabetten kalp-damar hastalıklarına, sindirim sistemi hastalıklarından yeme bozukluklarına kadar pek çok durumda beslenme tedavisi sürecin değerli bir kesimidir.” Dedi.
Bunun yanında rastgele bir hastalığı olmayan bireylerde de sıhhatin korunması, ömür kalitesinin artırılması ve gerçek beslenme alışkanlıklarının kazandırılması için diyetisyen dayanağının değerli bir rol oynadığına vurgu yapan İspiroğlu, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Eskiden beşerler bilgiye ulaşmakta zorlanırken, bugün gerçek bilgiyi ayırt etmekte zorlanıyor. Toplumsal medya ve dijital platformlarda her gün yeni bir beslenme önerisi, yasaklı besin listesi yahut süratli sonuç vaat eden prosedürlerle karşılaşıyoruz. Bu nedenle günümüzde diyetisyenlerin rolü sadece beslenme planı hazırlamanın ötesine geçmiş durumdadır. Diyetisyenler; bilimsel delilleri günlük yaşama uyarlayan, bilgi kirliliğini azaltan ve bireylerin sıhhat durumlarına uygun kararlar almasına rehberlik eden sıhhat profesyonelleridir. Bilhassa obezite, diyabet, depresyon ve yeme bozuklukları üzere beslenmenin direkt tesirli olduğu alanlarda, gerçek bilginin muteber kaynaklardan aktarılması her zamankinden daha büyük ehemmiyet taşımaktadır.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
