Kadın kanserleri her vakit bariz bir şikayetle ortaya çıkmayıp, sinsice ilerleyebiliyor. Bazen bedenin verdiği küçük bir sinyal, günlük hayatın yoğunluğu içinde yorgunluk, gerilim, hormonal değişimler ya da kolay bir rahatsızlık olarak değerlendirilebiliyor. Ancak dikkat! Acıbadem Kartal Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Murat Yassa, “Bazı belirtilerin alışılmışın dışında olması, tekrarlaması, giderek artması yahut iki haftadan uzun sürmesi kesinlikle dikkate alınmalı ve vakit kaybetmeden tabibe başvurulmalıdır. Zira muhtemel bir kanser başlangıcı için iki hafta bile tedavinin seyrini değiştirebiliyor” diyor.
Özellikle rahim, rahim ağzı ve yumurtalık kanserlerinde görülebilen kimi değişikliklerin kesinlikle kanser olduğu manasına gelmediğini, fakat bedenin olağan tertibinde ortaya çıkan ve geçmeyen sebeplerin araştırılmasının büyük değer taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Yassa,
“Jinekolojik kanserlerde en büyük fark, teşhisin hangi evrede konduğuyla belirleniyor. Örneğin; rahim kanseri erken evrede yakalandığında beş yıllık sağ kalım yüzde 90’ın üzerinde. Birebir hastalık ileri evrede yakalandığında bu oran keskin biçimde düşüyor. Erken evre demek, birden fazla vakit daha küçük bir ameliyat, daha az ek tedavi ve daha süratli toparlanma demek” diye konuşuyor.
Doç. Dr. Murat Yassa bayan kanserlerinde 5 erken ikaz işaretini anlattı, değerli ikazlar ve tekliflerde bulundu.
- Menopoz sonrası kanama yahut adet dışı kanama
Menopoza girdikten sonra görülen her kanama, ölçüsü ne olursa olsun, muayene gerektirir. Rahim kanseri tanısı alan bayanların yaklaşık yüzde 90’ında birinci belirti menopoz sonrası kanamadır. Menopoz sonrası kanama yaşayan bayanların ise yaklaşık yüzde 9’unda rahim kanseri saptanır. Menopoz öncesinde geçiş periyodundaki adetler arasında kanama, alışılmadık halde uzayan yahut yoğun ve şiddetli kanamalar da birebir formda değerlendirilmelidir.
- Geçmeyen şişkinlik ve çabuk doyma
Yumurtalık kanserinin erken belirtileri sindirim sistemi şikayetlerine misal. Karında daima şişkinlik, az yemekle doyma, kıyafetlerin bel bölgesinde daralması ve karında dolgunluk hissi bunların başında gelir. Bu şikayetler yeni başladıysa, neredeyse her gün tekrarlıyorsa ve birkaç haftadır sürüyorsa bayan hastalıkları muayenesi de gerekir. Doç. Dr. Murat Yassa “Hastaların kıymetli bir kısmı aylarca hazımsızlık ilacı kullanıp bayan doğum uzmanına en son geliyor. Şişkinlik geçmiyorsa kesinlikle yumurtalıklar da değerlendirilmelidir” diyor.
- Cinsel alaka sonrası kanama ve olağandışı akıntı
İlişki sonrası kanama, kanlı yahut berbat kokulu akıntı rahim ağzı kanserinin erken periyot belirtileri arasındadır. Rahim ağzı kanseri, yıllar süren öncü lezyon devrinde tarama testleriyle yakalanabildiği için önlenebilir kanserler arasında sayılır. Türkiye’de 30 ile 65 yaş arasındaki bayanlara beş yılda bir HPV testi ulusal tarama programı kapsamında fiyatsız sunulmaktadır. HPV aşısı da rahim ağzı kanserine karşı tesirli müdafaa sağlar.
- Sürekli kasık ağrısı, sık idrara çıkma ve bağırsak alışkanlığında değişiklik
Kasıkta yahut alt karında geçmeyen ağrı ya da baskı hissi, yeni başlayan sık idrara çıkma isteği ve sebebi bulunamayan kabızlık, yumurtalık ve rahim kanserlerinde görülebilen belirtilerdir. Bu şikayetler tek başına birden fazla vakit uygun huylu sebeplere bağlıdır. Yeni başlamışsa, giderek artıyorsa ve birden fazlası bir arada görülüyorsa detaylı kıymetlendirme gerekir.
- Dış genital bölgede geçmeyen kaşıntı, yara yahut renk değişikliği
Vulva kanseri daha ender görülür, fakat belirtileri uzun mühlet mantar enfeksiyonu sanılarak ihmal edilir. Haftalarca süren kaşıntı, güzelleşmeyen genital yaralar, kalınlaşmış yahut renk değiştirmiş cilt alanı ve yeni beliren kabarıklık muayene edilmelidir. Kremle geçmeyen kaşıntıda biyopsi kararı erken verilmelidir.
xxxxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxxxxx
Belirti yokken de tarama şart!
Yumurtalık ve rahim kanserleri için toplum genelinde uygulanan bir tarama testi bulunmadığından ötürü, belirtilerini bilmek ve sistemli jinekolojik muayeneye gitmek erken teşhis için kritik değer taşıyor. Doç. Dr. Murat Yassa, olağanın üstünde kilolu olan ve/veya polikistik over sendromu olanlarda da rahim kanseri riskinin önemli halde arttığını, bu sebeple daha sık takip edilmeleri gerektiğini söylüyor. Ailesinde göğüs, yumurtalık, rahim yahut bağırsak kanseri hikayesi olan bayanlar için kalıtsal risk değerlendirmesi ve daha yakın izlem gerekebiliyor. Şikayetlere, açıklanamayan kilo kaybı ve daima yorgunluk da eşlik ediyorsa gecikmeden tabibe başvurmak büyük ehemmiyet taşıyor.
xxxxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxxxxx
Erken teşhis, daha küçük ameliyat
Doç. Dr. Murat Yassa, rahim ve yumurtalık kanserlerinde tedavinin temelinin cerrahi olduğunu ve erken evrede yapılan ameliyatın çoklukla daha hudutlu kaldığnı belirterek şöyle konuşuyor: “Erken evrede yakalanan rahim kanseri olgularının uygun olanlarında ameliyatı karında kesi açmadan, vajinal laparoskopiyle (vNOTES) tam kapalı izsiz cerrahi yapabiliyoruz. Bu hastalar çoğunlukla sonraki gün konuta dönüyor ve daha az ağrı yaşıyor. Lakin bu seçeneğin kapısını açan şey hastalığın erken evrede yakalanmış olması. Belirtiyi erteleyen hasta, hem tedavi talihini hem de daha az zorlayıcı tedavi seçeneklerini kaybediyor.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
