Tıbbi literatürde yayımlanan dikkat cazip bir hadisede, uzun müddettir ülseratif kolit teşhisiyle takip edilen bir hastada kolonoskopik inceleme sırasında bariz bir tümör saptanmazken, sonraki değerlendirmelerde rektum bölgesinde yaklaşık 3,5 santimetre çapında tümör (adenokarsinom) tespit edildi. Uzmanlar, tek bir hasta örneğine dayanan bu hadisenin tüm ülseratif kolit hastalarına genellenemeyeceğini; fakat bu sonucun, kronik bağırsak hastalıklarında dikkatli izlemin kıymetini gösterdiğini belirtiyor.
Bir bağırsak iltihabı hastalığı olan ülseratif kolit, uzun yıllar devam eden inflamasyon sebebiyle birtakım hastalarda kolon kanseri açısından daha yüksek risk oluşturabiliyor. Hastalığın müddeti, bağırsakta tuttuğu alanın genişliği, iltihabın denetim altında olup olmadığı ve ailede kolon kanseri hikayesinin bulunması üzere faktörler, risk seviyesinin belirlenmesinde kıymetli rol oynuyor. Özellikle tüm kalın bağırsağı etkileyen ve uzun müddet etkin seyreden ülseratif kolit hadiselerinde kolon kanseri gelişme riskinin daha yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Selçuk Mercan, düzenli kontrollerin erken teşhis açısından kritik olduğuna vurgu yaparak şunları söylüyor: “Özellikle kronik ulseratif kolit hastalığı denetim altına alınamazsa, bu hastalarda sporadik, nadiren de kalın bağırsağın tamamını kapsayacak halde kanser gelişebilir.”
Uzmanlara nazaran ülseratif kolite bağlı gelişen kolon kanserleri, toplumda daha sık görülen sporadik kolon kanserlerinden farklı biyolojik özellikler gösterebiliyor. Bu sebeple hastaların risk değerlendirmesinin sadece genel kanser tarama teklifleriyle değil, hastalığın özellikleri dikkate alınarak yapılması değerli.
Kişiye Özel Takip Programları Erken Tanı Şansını Artırıyor
Ülseratif kolitli hastalarda erken periyot kanser değişikliklerinin tespit edilmesi kimi durumlarda güçleşebiliyor. Bağırsak yüzeyindeki yaygın iltihaplanma, yalancı polipler, doku hassasiyeti ve kronik hastalığa bağlı yapısal değişiklikler, kimi lezyonların fark edilmesini zorlaştırabiliyor.
Bilim insanları, ülseratif kolit hastalarının tabipleri tarafından belirlenen takip planlarına uymasının, önerilen kolonoskopik değerlendirmeleri vaktinde yaptırmasının ve hastalık aktivitesinin denetim altında tutulmasının büyük ehemmiyet taşıdığına dikkat çekiyor. Erken devirde fark edilen kanser öncesi değişiklikler yahut kanser gelişimi, tedavi seçeneklerinin daha faal planlanmasına imkan sağlayabiliyor. Bu sebeple uzun periyodik ülseratif kolit hastalarında sistemli takip, hayat kalitesinin korunması ve muhtemel risklerin yönetilmesi açısından değerli bir yer tutuyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
