Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Sera Elbaşoğlu, yeme bozukluklarının aile tavırlarıyla bağlantısı ve hastalara yaklaşımın ehemmiyeti hakkında açıklamalarda bulundu.
Eleştirel ve mükemmeliyetçi ebeveyn tavırları yeme bozukluklarını tetikleyebiliyor!
Yeme bozukluklarının gelişiminde aile tavırlarının değerli bir rol oynayabileceğini lisana getiren Klinik Psikolog Sera Elbaşoğlu, “Özellikle muvaffakiyet odaklı, mükemmeliyetçi ve eleştirel ebeveyn yaklaşımları hem yeme bozukluklarını tetikleyebiliyor hem de mevcut sürecin seyrini olumsuz etkileyebiliyor.” dedi.
Aile içinde vücut, kilo ve beslenme üzerine sık ve eleştirel yorumlar yapılabildiğini aktaran Elbaşoğlu, “Diyet, kilo verme ve yeme davranışlarının daima gündem olması çocuk ve ergenlerde yeme bozukluklarına yer hazırlayabiliyor. Birebir biçimde çocuğun vücuduna yönelik olumsuz değerlendirmeler, beğenmeme ya da eleştirme üzere tavırlar da risk faktörü olarak öne çıkıyor.” biçiminde konuştu.
Anoreksiya kısıtlama ve denetim, bulimia ise tıkınırcasına yeme ve telafi davranışlarıyla karakterize!
Söz konusu yeme bozuklukları ortasında Anoreksiya Nervoza ve Bulimia Nervoza’nın öne çıktığını kaydeden Klinik Psikolog Sera Elbaşoğlu, “Anoreksiya Nervoza temel olarak yeme kısıtlaması ve çok denetim davranışları ile karakterizedir. Bulimia Nervoza ise tıkınırcasına yeme ataklarının akabinde kusma ya da telafi edici davranışlarla seyreder.” dedi.
Bazı olaylarda bu iki tablonun birlikte görülebildiğini ya da vakit içinde birinin başkasına dönüşebildiğini söz eden Elbaşoğlu, şunları söyledi:
“Psikolojik açıdan anoreksiya nervozada kontrolcülük, mükemmeliyetçilik, inkar ve kusursuz olma isteği ön plandadır. Kişi kendi vücudunu ve yeme davranışını sıkı bir halde denetim etme eğilimindedir. Bulimia nervozada ise dürtüsellik, his düzenleme zahmeti, denetim kaybı ve ağır utanç duygusu daha barizdir. Yeme ataklarını ekseriyetle pişmanlık ve suçluluk takip eder.”
Yeme davranışı ve vücut denetimi kişinin kimliğiyle bütünleşebilir!
Özellikle anoreksiya nervoza olaylarında hastalığın kabul edilmemesinin sık görülen bir durum olduğuna işaret eden Klinik Psikolog Sera Elbaşoğlu, “Bu şahıslarda güçlü bir inkar düzeneği ve ego-sintonik bir yapı kelam bahsidir; yani yeme davranışı ve vücut denetimi kişinin kimliğiyle bütünleşmiştir. Kişi, ‘bedenimi denetim edebildiğim sürece değerliyim’ üzere bir inanç geliştirebilir. Bu nedenle hastalık algısı zayıf olur ve tedavi süreci daha dirençli ilerleyebilir.” dedi.
Yeme bozukluğu yaşayan bireylere yaklaşımda eleştirel ve yargılayıcı lisandan kaçınılmasının büyük kıymet taşıdığını vurgulayan Elbaşoğlu, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Bu şahıslara yöneltilen ‘çok zayıfsın’, ‘çok kilo aldın’ üzere vücut odaklı yorumlar ya da yemek yemeye yönelik baskı içeren tabirler süreci olumsuz etkileyebilir. Bunun yerine daha destekleyici, anlayışlı ve yargılamayan bir irtibat üslubu benimsenmelidir. Aile içi bağlantı problemleri da yeme bozukluklarının kıymetli bir bileşeni olabileceğinden, tedavi sürecinde bu alanın da ele alınması gerekir.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
